Salı, 26-09-2017, 21.45.08
Hoşgeldiniz Konuk | RSS

BAŞHÜYÜK

[ Yeni kayıt · Members · Forum rules · Search · RSS ]
Page 2 of 2«12
Forum » KARAÇAY-MALKAR Karaçay bla Malkar » DİN » KURAN - KARAÇAY TİLDE
KURAN - KARAÇAY TİLDE
AssıTarih: Pazartesi, 07-09-2009, 22.26.38 | Mesaj # 11
Generalissimo
Grup: Administrators
Mesaj: 45
Ödüller: 0
itibar: 0
Konum: Dışarıda
Hayuanla

Rahmatlı Cumuşaq Allahnı atı bla.

1. Mahtawla barı da kökleni, cerni da carathan, qarañını, carıqnı da qurağan Allahhadı quru. Alay bolsa da gyawurla İyelerine başhalanı teñ da etedile.
2. Ol allay Allahdı: sizni birinçi topuraqdan carathan, andan sora da sizge acal (bolcal) buyurğan. Anı wa buyurulub turğan başha bolcalı da bardı (süd kün). Sora siz a (turasız da) Aña işeklik keltiresiz.
3. Ol a köklede, cerde da – Allahdı. Sizni taşağıznı da, açığığıznı da, ne türlü işlerigizni da tolu bilib turğan.
4. Alağa İyelerinden nença kere ayat kelse da, ala aña art burmay bir da qoymadıla.
5. Alağa haq kelgeni sayın, ala anı ötürükge çığardıla. Ol ala hılikke ete turğannı haparı artda kelir alağa (körürle. Duniyada oğuna ol qawum körgen da etgendile. Ahıratda azabları da başhadı).
6. Sora ala Biz alağa deri da cer üsünde orunlandırıb turğan, nellyay bir tölünü tüb etgenibizni körmeymidile? Biz alanı cer üsünde sizni orunlandırğandan da demeñilirek orunlandırğan edik. Alağa kökden cawumla ciberib, tübleri bla qobanla bardırğan edik. Sora assılıqları sebebli, alanı talq etib, orunlarına da bir başha tölü keltirgen edik.
7. (Muhammad) Biz senñe qağıtda cazılğan kitab cibersek da, ala (qyafırla) aña qolları bla tiysele da: «Bu açıq hıynıdı, özge zat tüldü», - der edile. (Muşrikle Muhammadha, kökden cazılıb kelgen bir kitab tüşür bizge, qolubuzğa alıb biz ajımsız bolurlay, deb daw salğandıla. Bu ayat ol zamanda tüşgendi).
8. Dağıda ala: «Neda aña (Muhammadha qolunda da kitabı bla) mölek tüşse edi (alaysız, biz qalay iynanayıq sora)», - dedile. Biz alağa mölek cibersek a (alanı) onowları tınar (azab kelir), alağa art bolcal berilmez.
9. Alay a Biz keleçige mölekni iygen bolsaq, anı da adam sıfatda iyer edik. Sora Biz alanı qatışhanlarından da bek qatışdırır edik.
10. (Muhammad) senñe deri da fayğambarla hılikke etile kelgendile (quru sen tülse, ala da tözgendile, sen da töz), alanı hılikke etgenle wa tıyınşlı haqların tabhandıla.
11. (Muhammad) sen alağa: «Cerni üsünde aylanığız, ol (fayğambarlanı) ötürükge sanağanlanı artları qalay bolğanına bir qarağız!», - de.
12. Sen alağa: «Köklede, cerde bolğan zat kimnikidi sora? «Allahnıqıdı da! Ol rahmatlı bolurğa Kesini boynuna aldı. Sizni wa Ol, az da işeklik bolmağan, Qıyamat künñe cıymay qoymaz. Ol iymanña kelmegenle wa – ala keslerin nasıbsız etgenledile.
13. Keçede-kündüzde da caşawnu bardırıb turğanla – ala barı da Anıqıladıla. Ol neni da eşitibdi, neni da bilibdi», - de.
14. Sen alağa: «Ol kökleni, cerni da carathan, har kimge Ol aşathan (azıq bergen), Aña wa kişi aşatmağan Allahnı qoyub, kesime başha allahmı tutayım sora?» - deb ayt. Sen alağa: «İşeksiz, menñe çırtda muşrikleden bolmazğa, muslimanlanı em birinçileri bolurğa buyuruldu», - deb ayt.
15. (Dağıda): «İşeksiz, men İyeme assı bolurğa ullu künnü azabından qorqama», - de.
16. Ol kün a andan (azabdan) canlatılğan adam – ol Allah cazıqsınñan adamdı, ol a açıq nasıbdı.
17. Allah senñe bir ziyan cetdirse, Ol Kesi bolmasa, anı açarıq coqdu. Alay bolmay, Ol senñe bir igilik berse da (anı tıyallıq da coqdu). Anı har nege da qudreti cetedi.
18. Qullarını üsünde Anı qudreti wa bek ulludu. Ol aqılmandı, neden da haparlıdı.
19. Sen alağa: «Şağatlıq canı bla em ullu nedi?» - de. Sen alağa: «Arabızda Allah Kesidi (em ullu) şağat. Bu Quran da meni cüregime siñdirildi. Sizni da, ol (Quran) cetişgenleni da, men anı bla qorqutur üçün. Siz Allahnı birgesine başha allahla bardıla deb, şağatlıq etalırmısız sora? (Ol zatha) men a şağatlıq etalmam!» - deb ayt. Sen: «Ol qub-quru Bir Allahdı, men a ol siz Aña teñ etgen zatlarığızdan keñme», - de.
20. Ol Biz alağa kitab bergenle – ala anı (Muhammadnı) keslerini caşların tanığan kibik, tanıydıla. (Oramda caşlanı arasında, adam kesini caşın ayırıb tanığan kibik, ala kitablarında anı sıfatların oqub, alay tolu tanıb turğandıla). Alay a ala keslerin carlı etgenledile, ala (bile turğanlay) iymanña kelmeydile.
21. Sora Allahha ötürükleni caraşdırğandan, Anı ayatların da ötürükge sanağandan bek zulmuçu kimdi? İşeksiz, zulmuçula wa oñmazla.
22. Biz Qıyamat kün alanı barın da cıyıb, sora ol muşriklege: «Ol oyum bla siz Allahha teñ etib begitgenlerigiz qaydadıla?» - derbiz.
23. Sora: «Ollahi! Rabbibiz bla ant etebiz! Biz Allahha qoşaq etmegenbiz», - deb, ant etgenden başha alanı qarıwları qalmaz.
24. Qara! Ala keslerine qalay ötürüqnü aytadıla. Ol ala kesleri çığarıb küreşgen zatları wa aladan acaşıb, tas boldula (ol kün).
25. (Muhammad) aladan senñe tıñılağanla da bardıla. Alay bolsa da Biz alanı cüreklerine (eşitmezça) cabıw salğanbız, qulaqlarında da buşduqları bardı. (Keslerin asırı ullu körgenleri üçün. Ulluköllü adam, zar adam, ne qadar aytılsa da, haqnı eşitirik tüldü. Bidğaçılanı da, haqnı eşitmegen, haqğa qayıtalmağanlarını sebebi da –ulluköllülüqdü, başha sıltaw coqdu). Ala ne seyir zatnı körsele da, iynanmazla. Ala senñe kelsele wa, seni bla dawlaşadıla. Kyafır qawum: «Bu (Quranda aytılğan zat) quru burunñulanı tawruhlarıdı», - deydi.
26. Alay bla ala (Qurandan) başhalanı da tıyadıla, kesleri da uzayadıla. Añılamaydıla ansı, ala quru keslerin halek etedile.
27. (Muhammad) sen ala kelib, otha tirelib: «Ah, anasını! Endi bizge ızıbızğa qayıtır madar bolsa edi, Rabbibizni ayatlarından birin da ötürükge sanamaz edik, tolu iynanñanladan da bolur edik», - dey, alanı qalay süelgenlerin körseñ edi.
28. Oğay, alanı ertdeden içlerinde basdırılıb turğan zatları (qyafırlıqları) açıq boldu. Alay a ala duniyağa qaytarılsala, kesleri aythança, ol ala tıyılğan zatha (qyafırlıqğa) qayıtır edile (cahanimni körgenden sora da). İşeksiz, ala tamam ötürükçüledile.
29. Ala: «Duniya caşawdan sora bizge başha caşaw coqdu, ölgenden sora tirillik da tülbüz», - dedile.
30. (Muhammad) sen alanı İyelerini allında süelgenlerin körseñ edi. Allah alağa: «Sora bu (tirilib, allıma südge süelgenigiz) kerti tülmüdü endi?» - der. Ala da: «How! Biz İyebiz bla ant etebiz, bu haqdı», - derle. Allah da alağa: «Qyafır bolğanığız üçün, çegigiz azabnı», - der.
31. İşeksiz, Allah bla tübeşiwnü ötürükge sanağanla nasıbsız boldula. Sora bilmey turğanlaylarına, alağa Qıyamat kün kelse, ala: «Ol biz anda sansız turğan zatıbız üçün, bizge qıyınlıq keldi», - derle. Ala cüreklerin (aman aqılların) sırtlarına költürürle. Ol ala költürgen (cükleri) wa qalay amandı! (Adam ahıratnı unutub, san etmey tursa, Allahnı allına süelirin da qulağına almasa, ariw ol awuzu bla iynanama dey ese da, ol iyman bolmaydı).
32. Duniya caşaw degen quru oyundu, bulcuwdu, özge zat tüldü. Taqualılağa wa ahırat arbaz tamam aşhıdı. Sora siz bir sağış etalmaymısız?
33. (Fayğambar) işeksiz, alanı sözleri seni mıdah etgenin Biz bilib turabız. İşeksiz, ala seni ötürükçü etmeydile, alay a ol zulmuçula, ala Allahnı ayatlarına qarşçı boladıla. (Ala Ullu Allahnı sözün ötürük etedile. Har zamanda da allayla bola keledile. Sıylı Allahnı sözün tüzüça aythan ğalimge, iynanmay qarşçı turğanla, ala da Allahha qarşçı boladıla, başhası coqdu. Awuzları bla wa keslerin muslimanña sanab turğanla bardıla. Haq aytılsa wa çarlaydıla). 34. (Muhammad) senñe deri da (köb) keleçile ötürükçülege sanala keldile. Alay a ötürükçüge sanalğanları üçün, ala sabırlıq etgendile. Bizden boluşluq kelginçi deri, inciwle da körgendile (sen da töz). Allahnı (bergen) sözüne türleniw coqdu. (Ahırı horlam senikidi.) Ajımsız, senñe keleçileni haparları keldile da (aladan oyum al).
35. (Muhammad) alanı (Quranña) art buruwları senñe awur tiye ese, (alanı iynandırırça) ne cerde bir teşik tabıb (arı tüşerge), neda kökge bir bashıç salıb, alağa bir seyir zat keltiralır eseñ kör (ayama). Allah süyse, barın da tüz colğa cıyıb da qoyalır edi. Sen çırtda cahilleden bolma (ol Allahnı işidi, sınamıdı. Muhammad ğ.s. muşrikleni islam dinñe kelmegenlerine asırı qıynalğandan, ne eterge bilmegendi. Allahu Tağala anı alay bek qıynalğanın uşatmağandı).
36. Senñe wa qub-quru (cürekleri bla) tıñılağanla cuwab beredile (eşitedile). Ölgenleni wa Allah tiriltir, andan sora ala Anı allına da süelirle.
37. Ala (mekkyaçıla): «Rabbisinden aña bir seyir zat tüşse edi (biz iynanırça)», - dedile. Sen alağa: «İşeksiz, Allahnı seyir zat tüşürürge küçü cetedi», - de. Alay a alanı köbüsü anı añılamaydı. (Añılasala, Quran da alağa bek seyir zatdı. Burun bek ertdelede bolğan haparlanı da, artda bola-bola kellik haparlanı da qoymay tizedi. Duniyanı başında alimle (uçönıyle) alqa anda ne cañılıç, neda nawqa aythan bla bir kelişmegen zat tabmağandıla. Uçönıyle Quranda aytılğan zatlanı nawqa bla kelişiwüne seyirsinib, anı haq Allahdan bolğanın añılab, tüşünüb, boysunub, baş urub, muslimanlıqğa qayıtıb keledile. Aqılı bolğanña oylaşırğa ol da ceterge kerekdi. Andan seyir zat ala qayda tabarıqdıla).
38. Ne cerde qımıldab cürügen, ne kökde qanatların kerib uçhan canlada, sizni kibik, ummet bolmağan coqdu. Bu kitabda Biz cuqnu ıçhındırmadıq (kerekli zat bolub). Artda wa ala barı da İyelerini allına cıyılırla.
39. Ol Bizni ayatlarıbıznı ötürükge sanağanla, ala soqurla, sañırawla – ala qarañığa taşayıbdıla. Allah tıyınşlı körgenin acaşdıradı, tıyınşlı körgenin tüz colğa tüzetedi. (Söz üçün: ulluköllünü, mahtançaqnı, ekibetlini tüzetmey, zar adamnı, ne qadar din tutub küreşse da).
40. (Ey Allahha teñle tutuwçula!) Sora sizge Allahnı azabı (ne duniyada cetse) neda Qıyamat kün kelse, (boluşluqğa) siz Allahdan özge, başha kimni çaqırırsız? Siz tüz esegiz bir aytığız anı!
41. How, siz, quru Anı çaqırlıqsız (tarlıqda). Ol a siz tilegen zatda quru tıyınşlı körgenine qaraydı. Ol közüwde wa siz ol tabınñan zatlarığıznı unutursuz.
42. (Muhammad) Biz senden alğa ummetlege da keleçile iyib turğan edik. Artda wa Biz alanı (boysunmağanları üçün) qıyınlıqla bla, palahla bla tuthan edik. Bıla da (qorqub, ol işlege oylaşıb) bir boysunur esele wa?
43. Ayhay, alağa Bizden azab kelgen zamanda, ala buyuğa (qorqa) bilsele wa. Ol oğay eseñ, alanı cürekleri qatdı. Şaytan alanı etgen işlerin alağa ariw körgüzdü.
44. Sora ala aytılğan awaznı unuthanlarında, Biz alağa har ne türlü (aşhılıqnı) eşigin açdıq. Ala berilgen zatlağa (baylıqğa) quwanıb tohtağanlarında wa (Allahnı unutub), Biz alanı, ala bilmey turğanlay, tutduq. Sora ol közüwde wa ala tüñülüb qaldıla.
45. Sora ol zulmuçu qawumnu (cerde) artı üzülüb kesilgen edi. Har ne tuqum mahtawla barı da duniyalanı İyesi Allahhadı.
46. Alağa: «Allah sizni sañıraw, soqur etib, cüreklerigizge da muhur basıb qoysa, Allahdan özge, başha sizge alanı berlik allah barmıdı sora?» - de. Bir qara sen, Biz ayatlarıbıznı tizib, qalay añılatabız! Ala da alağa art buradıla.
47. Alağa: «Qalay deysiz, ne taşa, ne açıq sizge Allahnı azabı kelse, ol assıladan başha kişi halek etilirmi sora?» - de.
48. Biz keleçileni quwandırıwçula, qorqutuwçula etib ciberdik. Sora artda alağa kim iynansa, kesin da caraşdırsa (din colğa), alağa qorquw da coqdu, ala mıdah da bolmazla.
49. Alay a Bizni ayatlarıbıznı ötürükge sanağanlağa, pasıqlıqları sebebli, alağa azab ceter.
50. (Muhammad) sen alağa: «Men sizge mende ne Allahnı haznaları (baylığı) bardı, ne taşanı bileme neda mölekme demeyme sizge. Men quru menñe açılğan zatnı ızından barama. Soqur bla saw teñmidi, siz bir oylaşmaymısız sora?» - de.
51. (Muhammad) sen munu bla (Quran bla) İyelerini allına cıyılıwdan qorqğanlanı sağayt (eslerine sal). Alağa Andan başha ne bir şoh, ne bir caqçı coqdu. Kim biledi, ala sağayıb, (Allahdan qorqub) bir es cıyar esele wa.
52. (Fayğambar) sen ertden, iñir da Rabbiylerine calbarıb, Anı razılığın dığalas etib küreşgen (carlılanı) qatıñdan keri qıstama. Ne az da ala etgenni cuwabı seni boynuña tüldü, sen etgenni cuwabı da ne az da alanı boyunlarına tüldü. Alanı qıstasañ a, sen zulmuçuladan bolursa. (İslam din cañı kelgen közüwde, fayğambarnı tögeregine carlıla, cegilib turğan qulla, oñsuzla köbürek cıyılğandıla. Bay, biy qawum ala bla birge fayğambarnı birgesine oltururğa ıylıqğandıla. Fayğambarğa ala: «Sen alanı qatıñdan qısta, ol zamanda biz kelib, seni awazıña tıñılarbız», - degendile. Allahnı ayatı anı keri uradı).
53. Biz, anı kibik, adamla bir-birlerine (bayla fayğambarnı birgesinde carlılanı körgüzüb, hılikke ete): «Bizni arabızda Allah çomartlıq etgen (nasıb bergen) qawum bılamıdıla sora?» - degen sözleri bla da sınaybız. Allahha şukur etiwçüleni em igi bilgen a, Ol Kesi tülmüdü sora?
54. Bizni ayatlarıbızğa iynanñan qawum senñe kelgen zamanda, alağa: «Assalamu ğaleykum (sizge tınçlıq bolsun)», - deb ayt. Sizni İyegiz rahmatlı boluwnu Kesini boynuna aldı. İşeksiz, sizden birew cahillik sebebli bir amanlıq etgenden sora tawbağa qayıtıb, kesin caraşdırsa (bilsin), Allah neni da keçiwçüdü, rahmatlıdı.
55. Da Biz ayatlarıbıznı caraşdırıb, ma alay bayam etebiz, günahlılanı colları açıqlanır üçün.
56. Sen alağa: «İşeksiz, men Bir Allahdan özge, başha ol siz qulluq etgen zatlağa qulluq etmekden keri tıyıldım», - de. «Men sizni nafsı hawağıznı ızından baralmam, ol zamanda men acaşırma, tüz colda da bolmam», - deb ayt.
57. Sen alağa: «Men İyemi canından açıqlanñan, begimli dalilni üsündeme, siz da anı ötürükge çığarasız. Ol siz aşıqdırğan zat (azab), ol meni qolumda tüldü. Onow quru Allahnıqıdı. Ol a haqnı aytadı. Onow etiwçüleni em hayırlısı wa Oldu», - de.
58. Sen alağa ayt: «Ol siz aşıqdırğannı onowu meni qolumda bolsa, meni bla sizni arabızda onow tınıb boşar edi. Allah a zulmuçulanı tolu bilibdi. (Maña allay erkinlik berilse, allay qarıwum bolsa, duşmanlarımı bek ceñil tınç eter edim. Alay a men quru awazçıma).
59. Taşalanı açhıçları da Anı qolundadı. Taşanı wa Ol bolmasa, kişi bilmeydi. Ol cerde da, suwda da ne bolğanın bilibdi. Ol bilmey terekden bir çapraq da tüşmeydi. Cerni içinde qarañıda bolğan urluqğa, mılı kesekge, qurğaq kesekge deri Anı buyruq kitabında cazılmağan cuq coqdu.
60. Ol allay Allahdı: keçe sizni (cuqlatıb) ölük etgen, kündüz da Ol ne etgenigizni bilib turğan. Andan sora da Ol (qündüz) sizni tiriltgen. Alay bla sizni belgili bolcalğa (acalğa deri) cetdirir üçün. Andan sora qayıtıb barır cerigiz a Anı allınadı. Andan arı Ol sizge ne etgenigizni haparın aytıb berir», - de.
61. Anı wa Kesini qullarına qarıwu tolu cetedi. Sizni saqlawçu mölekle da ciberedi. (Ğalimleni köbüsü adamlanı günahların, suwabların cazıwçu möleklege aytıladı degendile). Birigizge ölüm kelgen zamanda wa, anı canın Bizni keleçileribiz (mölekle) aladıla. Ala wa cuqnu ıçhındırmaydıla.
62. Andan sora ala haq İyeleri, Allahha qayıtırla. Huqmu wa quru Anıqı tülmüdü sora? Ol a eseblewde bek terkdi.
63. Sen alağa: «Cer üsünde da, teñizde da sizni qıyınlıqladan saqlab turğan kimdi? Siz muğur bolub: «Sen bizni mından bir qutharsañ, biz sora şuqurçuladan bolmay qalmaz edik», - deb, (içigizden) taşa kimden tileysiz?» - deb sor 64. Dağıda sen alağa: «Sizni andan başha da, türlü-türlü qıyınlıqladan qutharğan – Allahdı, siz a Aña (Ol Allahha) şirk tutasız (anı üçün qaramay)», - deb ayt.
65. Sen alağa: «Sizge ne başığızdan, ne ayaq tübügüzden azab ciberirge da, neda sizni bölek-bölek etib, biri biriñ bla (qazawat etdirib) azab çekdirirge da Anı qolundan kelir», - de. Qara sen! Ala bir tüşünür esele wa deb, Biz ayatlarıbıznı qalay açıqlab tizebiz alağa. (Ayatda aytılğança busağatda muslimanla bölek-bölek bolğandıla. Başlarından burun kökden cawum, cel qıyınlıq kelgen ese, busağatda bombala da quyuladıla. Ayaq tüblerinden burun cer tebrenñen, suw qobhan bolğan ese, busağatda minala bla qıyınlıq da keledi. Ayat bu zamannı aytırğa da bolur).
66. Quran haq bolub turğanlay, Seni qawumuñ a – ol anı ötürükge çığardı. Sen alağa: «Men sizni boynuma alıwçu tülme», - de.
67. (Allah canından) har aytılğan haparnı bolcalı bardı. Siz anı artda bilirsiz (ne duniyada, ne ahıratda. Ullu Allahnı işleri, biz adam ulu aşıqsaq da, Ullu Allah aşıqmaydı, qadar bla bola-bola baradı).
68. (Muhammad) sen Bizni ayatlarıbıznı haqında sandraqla etgenleni körseñ, ala başha tüz haparğa köçgünçü, aladan keñ canla. Şaytan unutdurub qoyğanı bolsa wa, esiñe tüşgenden sora, ol assı qawum bla olturma.
69. Allahdan qorqğanla, ol assıla üçün, ne az da cuwablı tüldüle. Alay a ala alağa awaz aytırğa tıyınşlıdıla. Ala Allahdan bir qorqar esele wa.
70. (Muhammad) sen duniya caşawğa aldanıb, dinlerin da oyunña, bulcuwğa tuthanla bla turma. (Dinni hılikke ete turğanlanı birgelerine tururğa erkinlik coqdu. Dinni hılikke etgen, ol Allahnı hılikke etedi. Bir qorquwu bolmağanlay, ala bla tursa adam, ol da alaçadı). Alay a ters etgen zatları üçün, adam halek bolluğun, Allahdan başha ne bir şoh, ne bir caqçı bolmazın, canın qutharır üçün, ne türlü culuw berse da, qabıl etilmezin, duniyada etgen ters işleri üçün, anda halek bolurların, kyafırlıqları sebebli, alanı içgen içgileri qaynar suwla da, termiltgen azab da bolurun Quran bla awaz aytıb añılat.
71. Sen alağa: «Allahdan özge, bizge ne hayır, ne zaran etalmağan zatlağamı tabınayıq biz sora? Bizni Allah tüzetgenden sora, nögerleri da (muslimanla) «kel» deb, tüz colğa çaqıra turğanlay, cer üsünde şaytan teriltib, hayran bolub turğan adamça, ızıbızğamı qaytayıq sora?» - de. Sen alağa: «İşeksiz, tüz col – quru Allahnı coludu. Bizge wa duniyalanı İyesine berilirge, 72. namaznı da tolu qılırğa, Allahdan da qorqarğa buyuruldu. Ol a allay Allahdı – siz Anı allına cıyıllıq», - de.
73. Ol a allay Allahdı: haq kökleni, cerni da carathan. Ol «bol», degen kün, neda bolub qalğan. Anı aythan sözü haqdı. Surğa üfğürülgen (Qıyamat) künnü erkinligi da Anı qolundadı. Ol taşanı da, tuwranı da tolu bilibdi, har neden da haparlı, aqıl İyesidi.
74. Sen esge al, İbrahim atası Azarğa: «Ğyawur qaçlanı kesiñe allahla etibmi aldıñ sora? Men seni da, qawumuñu da acaşmaqda köreme», - degenin.
75. Anı kibik, Biz İbrahimge kökleni, cerni qudretin da körgüzgen edik. Ol (iymanda) ajımsızladan bolur üçün.
76. (Bir colda) anı üsün keçe bashan çaqda, ol bir culduznu körüb: «Ma bu meni İyemdi», - degendi. Sora ol culduz bathanında: «Men batıwçulanı süymeyme», - dedi.
77. Sora ol çığıb kelgen aynı körgeninde: «Ma budu meni İyem», - degendi. Ol da bathanında: «Endi Rabbim meni tüz colğa salmay ese, men acaşhan qawumdan bolama», - dedi.
78. Sora ol carıtıb çığıb kelgen künnü körgeninde da: «Ma bu – İyemdi (Allahım), bu ulluraqdı», - degendi. Sora ol da bathanında: «Ey, halqım! Men siz Allahha teñ etgen zatladan keñme.
79. Men cüzümü kökleni, cerni carathanña burdum. Men muşrikleden da tülme», - dedi.
80. Alay a halqı anı bla dawlaşıb tohtadı. Ol da alağa: «Allahnı haqında meni bla dawğamı kiresiz sora? Da! Ol meni tüz colğa saldı. İyem menñe bir zat (qıyınlıq) berirge izlemese, men ol siz Aña teñ etgen (allahladan) qorqmayma. Bilim bla meni Rabbim bek keñdi. Siz esgerib, bir oylaşalmaymısız sora?
81. Sizni Allahha teñ etgen zatlarığızdan qalay qorqayım men sora? Siz bir tuqum bir dalil (Ullu Allahdan kelgen kitablanı birinde da aytılınmağan) tüşürülmegen zatnı Allahha teñ eterge qorqmaysız sora. Bu eki qawumdan ışanırğa qaysı bek tıyınşlıdı, bir aytığız, siz bile esegiz?» - dedi. (Meni dalilim Allahdandı, sizni wa cuq daliligiz da coqdu. Aythan zatığıznı kitabığızda bolub aytmaysız. Kertisi da, ne Tawratda, ne İncilde, ne Zaburda, neda arı deri tüşgen cazıwlada duniyalanı qurağan İyesi Bir cañız bolğanın begitgen bolmasa, Aña bir qoşaq etgen coqdu).
82. (Bir Allahha) iyman salıb, sora iymanların zulmu bla (şirk bla) qatışdırmay turğanla – alağa ışanñılıq da bardı, ala tüz colğa da tüşgen (tüzelgen) qawumdula.
83. Ma bıla, İbrahim qawumu bla dawlaşhan zamanda, Biz aña boluşluqğa bergen dalilleribiz edile. Biz kimni süysek, anı daracalağa költürebiz. İşeksiz, seni İyeñ aqılmandı, neni da biliwçüdü.
84. Biz aña (İbrahimge) İshaqnı da, Yaqubnu da sawğalab bergen edik, alanı har birin da tüz colğa tüzetgen edik. Arı deri Nuhnu da tüzetgen edik. Anı tuwduqlarından da: Dawudnu, Sulemenni, Ayübnü, Üsufnu, Mussanı, Harunnu da (tüzetgen edik). İgilik etiwçülege wa Biz ma bılay cal berebiz.
85. Dağıda Zekeriya, Yahiya, Ğıysa, İliyas da – ala barı da aşhıladan edile, 86. dağıda İsmağil, al-İliyasağa, Ünüs, Lut. Biz alanı barın da cer üsünde artıq sıylı etgen edik (ol közüwde).
87. Dağıda (anı kibik) Biz alanı atalarından, tuwduqlarından, qarnaşlarından da (fayğambarla) saylağan edik. Alanı tüz colğa da salğan edik.
88. Allahnı colu – ma oldu. Ol Kesini qullarından kimni uşatsa, tüz colğa anı saladı. Alay a ala Allahha qoşaq etsele wa, qulluqları carawsuz bolur.
89. Ma ala – Biz kitabda alağa aqılmanlıq da, fayğambarlıq da bergen qawumdula. Bıla (mekkyaçı muşrikle) alağa iynanmasala, Biz alağa tolu iynanñan bir halqnı bu elge wakil eterbiz. (Söz berilgeniça, alanı artları bolub, Mekkyağa iymanlı qawum iye bolğandı).
90. Ala ol (fayğambarla) Allah tüzetgenledile. Sen da (Muhammad) ala barğan tüz colnu bar. Alağa wa: «Men sizden haq tilemeyme, anı (Qurannı colu bla barğanığız) üçün. Ol a (Quran) duniyanı başına quru esgermedi (awazdı)», - deb ayt.
91. Ala Allahha tıyınşlı bağa beralmadıla: «Allah bir adamğa da bir zat da tüşürmegendi», - deb aythan zamanlarında. (Bir Allahha kesleriça onow etdile. Ullu Allah alağa sorubmu eterik edi, eter işin). Alağa: «Mussa keltirgen, halqğa da nür bergen, tüz colnu da körgüzgen kitabnı kim tüşürdü sora? Ol siz kesek-kesek qağıtlada cazğannı wa, bir-bir cerlerin açıqlay, köb cerlerin da caşıra cürütgen kitabnı wa kim tüşürdü? (Arı deri) ne siz, ne atalarığız bilmegen zat üretilgendi da sizge sora?» - deb, bir sor. Sen alağa: «Anı (tüşürgen) Allahdı», - de. Sora sen alanı alay sandraq sözlege taşayıb, oynay turma qoy.
92. Bu (Quran) elle anası (Mekkyanı da) anı tögeregindegileni da awaz aytıb, qorquta, aña deri kelgen kitablanı haqlıqların da begite, Biz cibergen bereketli kitabdı. Ahıratha iynanñanla aña da iynanadıla, ala namazlarına da saqdıla.
93. Ne kesi canından Allahha ötürükleni çığarğandan, neda aña cuq da açılmağanlay: «Menñe da Allah canından (fayğambarlıq) açılğandı», - degenden, neda: «Ol Allah tüşürgenni men da tüşüralırma», - degenden zulmuçu wa kim bolur? Ol zulmuçulanı can bergen közüwlerin a sen körseñ, mölekle alağa qolların kere: «Çığarığız canığıznı», - deb, siz Allahha bolmağan zatlanı aythanığız üçün da, Anı ayatlarına ulluköllülük etgenigiz üçün da, ma büğün sıysız haqığıznı alığız!», - deb.
94. (Sora Qıyamat kün Allah alağa): «Biz sizni allında carathan kibik, büğün Bizni allıbızğa birem-birem keldigiz! Ol Biz sizge bergen zatlanı (duniyada) artığızda qoyduğuz! Ol siz kesigizge allahla etib, caqlarla deb turğanlarığıznı da (büğün ne ese da) Biz sizni bla körmeybiz! Arağız üzüldü. Ol siz tayanıb turğanla tas boldula», - der.
95. İşeksiz, Allah a urluq bürtüqnü da, (köget) süekni da carıb, bitdirib çığaradı. Ölgenden sawnu da çığaradı, sawdan ölgenni da çığaradı. Ma Oldu – Allah. Sora siz aldawuqlağa wa qalay iynanasız!
96. (Qarañı keçeni) carıb, (aq) tañnı atdırğan, tınçayırğa keçeni qurağan, künnü da, aynı da zamannı sanarğa (qurağan). Ma bıla qudretli, bilimli Allahnı sanaw ölçeleridile. (Qalendarıdı).
97. Ol sizge qarañı közüwlede, siz ala bla colğa tüzelir üçün: cerde da, teñizde da, culduzlanı boldurğan (Allahdı). Biz ayatlarıbıznı bilalğan qawumğa alanı caraşdırıb açıqladıq.
98. Ol sizni bir candan (Adamdan) caratıb, sora siz kesek caşar cerni da, (artda) ömürlüq turur cerni da qurağan (Allahdı). Añılayalğan qawumğa Biz ayatlarıbıznı caraşdırıb açıqladıq.
99. Dağıda Ol kökden suwnu da endirgen (Allahdı). Sora Biz anı bla köb türlü bitimle bitdirebiz. Caşnab, bir-biri üsüne minib, türlü-türlü hanslanı da, mürzewnü da çığarabız. Dağıda butaqları eñişge cuwuq bolğan, cobbu-cobbu bitgen finikleri bla palma terekle, cüzüm baçhala da. Mürzewnü baş qusub, bürtük etib, qalay bişgenine bir qarağız siz (igi oylaşıb!) İşeksiz, bu zatlanı barında da, (ajımsız) iynanñan qawumğa, seyir zat bardı. Dağıda bir-birine uşaş, tatıwları wa başha bolğan cüzüm, zeytun, granat baçhala da çığarabız.
100. Ol (Allah) alanı caratıb turğanlay, ala wa cinleni Allahha teñ etib (alağa tabındıla). Bir zat bilimleri bolmağanlay, sılhırlarına, Allahha caşla da, qızla da buyurdula. Ala Aña atağan zatladan Ol bek tazadı.
101. Kökleni, cerni boldurğan da Oldu. Sora Anı tişirıw nögeri bolmağanlay, caşı qalay bolur? Ol a har zatnı da carathan, har neni da biliwçüdü.
102. Sizni İyegiz Allah – ma Oldu. Andan başha tabınır cuq coqdu. Har neni da carathan – Oldu, quru Aña qulluq etigiz! Ol har zatha da Wakildi.
103. Aña köz cetalmaydı (köz bla Anı körür qarıw coqdu), Anı wa neni da körürge közü cetibdi. Ol qalayğa da siñibdi, neden da haparlıdı.
104. Sen alağa: «İyegizden sizge tuwra dalille keldile. Alanı kim köralsa, kesi canı üçündü, soqur bolğan da kesine zaranñadı. Men a sizni saqlawçu tülme», - de.
105. Biz ayatlarıbıznı caraşdırıb, ma bılay tizebiz, ala sen birewden ürendiñ demez üçün. Biz a alanı añılağan qawum tüşünür üçün bayamlaybız. (Fayğambar ğ.s.-nı cawları, bu Quran aña Ullu Allahdan kelgen zat tüldü, anı aña Tawratnı, İncilni igi bilgen bir adam üretib turadı degendile. Alay bolsa da Muhammad ğ.s. aythan zatların, ol kitablada aytılğan zatlanı da aytadı, alay a alada bolmağan da köb zatnı aytadı. Quran Tawratda, İncilde aytılğan haparladan köb haparlanı cıyadı içine. Alay bolmay da madar coqdu, nek deseñ, fayğambarla barı da Bir Allahdan kelgendile. Ala keltirmegen bir cañı dinni keltirmegendi ol da. Barı keltirgen da islam dindi. Alay bolsa da İncilde, Tawratda da kertige kelişmegen zatla köb çığadıla. Quran alanı barın da tüzete-tüzete kelgendi. Ol kitablada da, Quranda da bir hapar barğanña uşağanlıqğa, igi süzüb qarasañ, bir-birine kelişmegen köb zat çığadı. Dinleni süzüb, igi teren bilmegen adam, alanı kelişmegenin añılamay qalırğa bolluqdu. Alada aytılıw bla Quranda aytılıw, atlı bla cayawça başhadı. Qurannı igi bilgen adam, Muhammad ğ.s.-ğa birew üretedi degen söznü, qabıl eterik tüldü. Bu ayat anı üsünden aytadı).
106. Muhammad, senñe İyeñden açılğan zatdan tayma. Andan özge, başha Allah coqdu. Muşrikleden a keñ canla.
107. Ullu Allah tıyınşlı körse, ala muşrikle da bolmaz edile. Seni wa Biz alağa qarawl etmedik. Sen alağa wakil da tülse.
108. Siz Bir Allahdan başhağa tabınñanlanı sökmegiz! Ala da añılamay cawluq etib, sizni Allahığıznı sökmez üçün! Biz a har ummetge etgen ğamalın (barğan colun) ariw körgüzdüq. Artda wa alanı kelirleri İyelerinedi. Ol da alağa etgen işlerini haparların tolu aytıb berir.
109. Ala Allah bla qatı tuqum ant etdile: «(Allahdan) alağa bir seyir zat kelse, iynanmay qoymazbız», - deb. Sen alağa: «İşeksiz, ayatla barı da Allahnı qolundadıla. (Muslimanla) sizge wa kim añılatsın alağa (ne seyir zat kelse da) iynanmazların», - de.
110. Biz alanı cüreklerin da, közlerin da (haqdan) tersine burabız (ala ulluköllü bolsala, Allah alanı tüz colğa zorlab salmaydı. Barğanlarıça, alanı ol ters aqılda barma qoyadı). Sora ala birinçi kere iynanmağan hallarındaça qaladıla. Sora alanı Biz alay ters colda, hayran bolub aylanma qoyabız.
111. Biz alağa mölekleni tüşürsek da, alağa ölgenle söleşsele da, alanı allarına ne tuqum seyir zatnı qoymay cıysaq da, quru Allah tıyınşlı körgen bolmasa, aladan kişi iynanmaz. Alay a alanı köbüsü bilmeydi anı.
112. Anı kibik, Biz har fayğambarğa adamladan da, cinleden da şaytan cawla etgenbiz. Ala bir-birine wu berib siñdiredile, omaq sözle bla teriltedile. Seni İyeñ tıyınşlı körse, ala alay etmez edile. Aladan da, alanı omaq (aldawuq) sözlerinden da sen keñ bol! (Fayğambarlanı zamanında bola turğan zatla, busağatda da alaydı. «Ey, fayğambar! Adamlanı arasında barmıdıla şaytanla? – deb, sorğandıla. Ho! Tab adam şaytanla, cin şaytanladan ese da, amandıla, qorquwludula» - degendi. Bizge sıfatları adamça körünüb, biz da alağa adamla deb tursaq da, alanı köbüsü bir-birlerin cin şaytandan da aman acaşdıradıla. Adamlanı köbüsü, ala şaytan bolğanların añılamay, alanı ariw, kuka sözlerine terilib ketedile).
113. Alanı (sözlerine) ol ahıratha iynanmağanlanı cürekleri terilsin, razı da ala bolsunla, etgenlerin da ala ete bersinle! (Sen a ala üçün carsıma!)
114. (Muhammad) sen alağa: «Men kesime Allahdan başha töreçimi izleyim sora? Sizge har zatnı açıqlağan kitabnı (Qurannı) cibergen da – Oldu sora», - deb ayt. Biz (burun) kitab bergen qawum, ol (Quran) İyeñden kelgen haq bolğanın bek igi biledi. Sen a az da işeklik keltirgen qawumdan bolma!
115. Seni İyeñi sözü (Quran) kertilikde da, tüzlükde da tolu boldu. Anı sözlerin türlendirallıq coqdu. Ol neni da eşitiwçüdü, neni da biliwçüdü.
116. (Fayğambar) sen cer üsünde adamlağa boysunsañ (tıñılasañ), alanı köbüsü seni Allahnı colundan acaşdırırla. Ala quru oyumlarına, köllerine kelgen ötürükleni tutub baradıla. (Afendi da adamlağa tıñılasa, köbüsü anı acaşdırırla. Ertdeden bola kelgeni da alaydı. Fayğambarıbız ğ.s. da allayladan qorqub aythandı: «Dacaldan ese da, ummetimi acaşdırıwçu ğalimleden bek qorqama», - deb).
117. İşeksiz, Anı (Allahnı) colundan (ulluköllülük etib) kim tayğanın bilgen a, seni İyeñdi. Ol (cürekleri iyilib) tüzelgenleni da bek igi bilibdi.
118. Üsünde Allahnı atı esgerilib (kesilgen malnı) aşağız! Anı ayatlarına iynana esegiz.
119. Allahnı atı aytılğandan aşamazça sizge ne bolğandı sora? Ne zatla haram bolğanın Ol sizge açıqlağandı da, amalsızğa tüşgen adam bolmasa. Bek köble, bilimsiz, kesleri hawaları bla (aqıllarına tayanıb adamlanı) acaşdıradıla. İşeksiz, seni İyeñ çekden çıqğanlanı bek igi bilibdi.
120. Siz günahnı açığından da, taşasından da tıyılığız! İşeksiz, ol günah etiwçüle etgenleriça bir haq tabarla.
121. Allahnı atı esgerilmey (kesilgen) maldan aşamağız, ol kirdi (haramdı!) İşeksiz, şaytanla şohlarına wu salıb, sizni bla dawlaşırğa qızdıradıla. Alağa boy salsağız, siz da, işeksiz, muşrikleden bolursuz.
122. Arı deri ölük bolub turğan birewnü (duniyada coq bolub) Biz saw etib (caratıb, can salıb), nür da berib (ol da iymanña kelib), sora ol da adamlanı arasında Bizni nürübüz bla (tawkel) cürüb aylanñan adam, sora teren qarañılıqladan çığalmay turğan adam kibikmidi (qyafır kibik?) Etgen işleri, kyafır qawumğa ma alay ariw körünedi. (Musliman bla gyawurnu ülğüsü).
123. Anı kibik (Mekkyadaça), Biz başha ellede da hıylaçı, assı tamadala carathanbız (halqnı sınar üçün). Añılamaydıla ansı, alanı (ol qawumnu) hıylaları quru keslerini başlarınadı.
124. Alağa (Allahdan) ayat kelse: «Ol alğınñı fayğambarlağa kelgença, bizge da allay ayat kelginçi biz çırtda iynannıq tülbüz», - deydile. Keleçilikni kimge beririn (ışanırın) Ol Kesi bek biledi. Ol assılağa wa, alanı hıylaları üçün, Allahnı allında sıysız, qatı azab kelir. (Ömürü da adam ulu Ullu Allahha kesiça bir onowla etgenley kelgendi. Anı kesin carathan Allahdan aqıllı bolurğa izleb. Kökleni da, cerni da, adam ulunu da, canıwarlanı da, bitimni da caratıb, bizge onow etgen Bir Allahha tıñıları, boysunuru kelmey. Boysunñannı qoy, adam ulunu köbüsü Aña onow eterge da küreşedi. Kyafırlıqnı çıqğan ceri da ma oldu).
125. Allah a birewnü tüz colğa tüzetirge izlese, sora anı cüregin keñ etedi. (Cüregi Ullu Allahha açıladı, Andan kelgen buyruqğa tıñılarğa hazır boladı). Birewnü acaşdırırğa izlese da, kökge çığıb barğan zamandaça, anı cüregin qısıb, tar etedi (sora arı iyman kiralmaydı). Ma alay Ol iynanmağanlanı (cüreklerin) kir etedi. (Ol zamanda Muhammad ğ.s. adam kökge çıqğan zamanda, anı köküregi qıshanın qalay bilgendi? Oğese ol kökge çığıbmı körgendi cürekni qıshanın bilirça? Neda samolötu bolubmu uçhandı? Ol közüwde ol qalay bilir edi, Ullu Allah Kesi bildirmese? Oylaşa bilgenñe bılayını seyirligi, ol Allahdan kelgen haq bolğanına, iyman salırğa tolu cetedi).
126. Ma bu seni İyeñi tüz coludu. Esgerib, añılayalğan qawumğa Biz ayatlarıbıznı caraşdırıb açıqladıq.
127. Alağa (añılağanlağa) İyelerini canında rahatlı arbaz hazırlanıbdı. Alanı etgen işleri üçün, Ol alanı (can awruthan) şohlarıdı.
128. Allah bolğannı Kesini allına cıyğan kün: «Ey, cinle halqı! Siz adamladan bek köbleni terseytdigiz (kesigizge qoşub)», - der alağa. Adamlanı arasında cinle bla şohla da aytırla: «Ey, İyebiz! Bizni bir qawumubuz bir qawumdan hayır izledi. Alay bla ol Sen salğan bolcalğa cetdik», - deb. Allah da alağa: «Sizni (eki qawumnu da) turur ornuğuz otdu», - der. Quru Allah cazıqsınñan bolmasa, ala anda ömürge tururla. Seni İyeñ aqıl iyesidi, Ol neni da bilibdi.
129. Da, ma alay, alanı etgen (aman) işleri üçün, Biz bir assılanı bir assılağa başçıla etebiz (alay bla ala bir-birin acaşdıradıla).
130. (Qıyamat kün alağa) İyeleri: «Ey, cinle, insanla halqı! Sizge Meni ayatlarımı da oquğan, ma bu künñe tüberigizni da aytıb qorquthan, kesigizden keleçile kelmegenmi edile?» - der. Ala da: «Biz kesibizge qarşçı şağatbız», - derle. Alanı duniya caşaw teriltgen edi. Sora ala kyafır bolğanlarına kesleri şağatlıq eterle.
131. Seni İyeñ (fayğambarla ciberib) birinçi bildirmey, ala haparsız turğanlay, assılıqları sebebli, halqlanı çırtda halek etiwçü bolmağanı üçündü ol zat.
132. Alay a har kimni da, etgenine köre, daracası bardı. Seni İyeñ alanı etgen işlerine sansız tüldü.
133. Seni İyeñ baydı, keñ rahmatnı İyesidi. Ol süyse, sizni keterib, ornuğuzğa bir başhalanı da keltiralır, sizni bir başha qawumdan qurab keltirgeniça.
134. İşeksiz, ol berilgen söz sizge kelmey qalmaz. Sizni andan qutulur qarıwuğuz coqdu.
135. Sen alağa: «Ey, halqım! Siz da etgenigizça qulluq etigiz, men da alay (kesimça) eteyim, sora artda bilirsiz ahırat arbaz kimniki bolğanın (tüz kim bolğanın). İşeksiz, tersle wa oñmaydıla», - de.
136. Ala (mekkyaçı muşrikle), Allah Kesi carathan sabanladan, hayuanladan Aña ülüş çığarıb, kölleri bla aña iynanıb: «Bu Allahhadı, bu wa gyawur qaçlarıbızğadı», - deydile. Alanı ol gyawur qaçlağa atağanları Allahha barmaydı, ol Allahha atağanları wa gyawur qaçlağa baradı. Qalay aman hukmu etedile ala.
137. Anı kibik, alanı nögerleri (şaytanla) muşrikleni köbüsüne balaların öltürmekni ariw körgüzdüle, alanı halek eter üçün, dinleri da qatışır üçün. Allah tıyınşlı körmese, ala anı etmez edile. Aladan da, ala kesleri canlarından çığarğan zatladan da (Muhammad) sen keñ bol! 138. Ala (muşrikle kesleri oyumları bla): «Ma bu malla, bu sabanla, ala quru biz süygenñe (tıyınşlı körgenñe) bolmasa, başhağa aşarğa haramdı», - dedile. (İslam din kelginçi deri, mekkyaçı muşrikle qurman mallarından aşarğa quru Kyabada işçile bla, erkişilege halal etgendile. Tişirıwlağa wa, haramğa sanağandıla). Dağıda ala: «Alanı sırtları da haramdı (bir qawum tüelege minerge, cüq salırğa)», - dedile. (5 suwra 103 ayatha qara). (Ala alanı kesgen zamanda) Allahnı atın da esgermeydile. Aña (Allahha) kesleri canlarından ötürükleni da çığara. Alağa wa, kesleri canlarından çığarğan ötürükleri üçün, tolu haqları berilir.
139. Dağıda ala: «Ma bu hayuanlanı (kesgen zamanda) içlerindegi (balaları, ala saw bolsala) erkişileribizge halaldı, tişirıwlarıbızğa wa haramdı. Sora anı (içinde balası ölüb bolsa wa) tişirıwğa, erkişige da teñdi», - dedile. Kereksizni aythanları üçün, Ol (Allah) alağa haqların berir. İşeksiz, Ol aqıl İyesidi, neni da tolu bilibdi.
140. Bilimsiz, aqılsızlıq bla balaların öltürgenle da, kesleri canlarından Allahha ötürükleni caraşdırıb, Allah bergen rıshını haram etib küreşgenle da, carlı boldula. Ala acaşdıla, tüzelgenleden bolmadıla.

 
AssıTarih: Pazartesi, 07-09-2009, 22.29.18 | Mesaj # 12
Generalissimo
Grup: Administrators
Mesaj: 45
Ödüller: 0
itibar: 0
Konum: Dışarıda
141. Allah kimdi deseñ – sizge tirewleri bla da, tirewsiz da finik terekle, türlü-türlü saban baçhala, zeytun, granat, bir-birine uşaş da, uşamay da (tatıwları başha-başha), türlü-türlü köget terekle bitdirgen. Ala bişsele aşağız, cıyğan künügüzde aladan (carlını) haqın da berigiz! Zıraf a etmegiz! Nek deseñ, Ol (alanı İyesi) zıraflıqnı süymeydi.
142. Dağıda Ol allay Allahdı – cüq cüklerley (qüçlü hayuanla da: anı terisin, cünün işleb tübügüzge) cayarlay, wuaq hayuanla da carathan sizge. Allah sizge rıshı etgen zatından aşağız, şaytannı soqmağı bla wa barmağız! İşeksiz, ol sizge cawdu.
143. (Cahiliyat zamanda arablıla malladan bir erkekni, bir tişini haram ete bolğandıla, ol sebebden tüşgendi bu ayat.) Allah para-para segiz türlü hayuannı halal etib caratdı: qoydan eki türlü (erkegi bla tişisi), eçkiden da eki türlü (alay-alay başhala da). Sen alağa bir sor: «Allah alanı erkeklerinmi, oğese tişilerinmi haram etgendi, oğese alanı qarınlarında bolğannımı haram etdi? Siz tüz ayta esegiz, dalil bla menñe tolu cuwab berigiz!» - deb.
144. Anı kibik, Allah tüeni da erkegi bla tişisin, tuwarnı da erkegi bla tişisin (halal etib caratdı). Sora sen alağa: «Aladan erkeklerinmi, oğese tişilerinmi, oğese alanı içlerinde cathan canlanımı haram etdi Ol sizge? Oğese siz Allah alanı haram etgen zamanda qarabmı turğansız?» - deb, sor. Bilimi bolmağanlay, halqnı da terseytib, kesi canından Allahha atab, ötürükleni aythandan assı bolurmu sora? İşeksiz, Allah zulmuçulanı tüz colğa tüzetmez!
145. Sen alağa: «Menñe Allahdan açılğanda aşarğa men haram zat tabmayma: quru haram ölgen, (kesgen zamanda) aqğan qan, toñuznu eti bolmasa, ala wa kirdile. Neda Allahnı atı bla kesilmegen, hılımılı», - de. Sora birew tarlıqğa tüşüb, ne (dinñe) cawluq etmey, ne çekden ötmey (canın saqlarlay bir) aşasa, ol zamanda seni İyeñ bek keçiwçüdü, rahmatlıdı.
146. Yahudiy dinni tuthanlağa tuyaqlılanı barın da haram etgen edik. Tuwar bla wuaq ayaqlılanı aytsaq, aladan sırt uzundağı iç cawu, neda süekge qatışhan cilik cawu bolmasa, qalğan cawların (haram etgen edik). Alanı çekden ötgenleri sebebli, Biz anı alağa qazağa bergen edik. İşeksiz, Biz tüzlüqnü tutuwçubuz.
147. (Muhammad) ala (muşrikle) seni ötürükçü ete esele, sen alağa: «Sizni İyegiz keñ rahmatlıdı. Assı qawumğa wa Anı azabı kelmey qalmaz», - de.
148. Muşrik qawum: «Allah süyse, ne biz, ne ata-bababız Aña şirk tutmaz edik, (Ol halal etgenden) cuqnu da haram etmez edik», - derle. Ma alay, bılağa deri, burun da ala (fayğambarlanı ötürük etgenle) Bizni qıyınlığıbıznı çaynamay tohtamadıla. (Muhammad) sen alağa (muşriklege): «Sizni (haqdan) bilim bolub cuğuğuz barmıdı? Anı beri bizge bir körgüzüğüz (bar ese kitabığızda). Oğay, siz quru kesigizni oyumuğuznu aytasız», - deb ayt.
149. Sen alağa: «Allahnı wa cetişimli dalili bardı (sizni ötürüq aythanığızğa). Tüzetirge süyse, Ol barıñı da tüzetir edi», - de.
150. Sen alağa: «Allah ma bu zatnı haram etgendi degen zatığızğa şağatla (begimle) keltirigiz!», - deb ayt. Sora ala şağatla keltirsele da, sen alağa nöger bolma! (Nek deseñ, kesleri aqılları bla ala calğannı aytırla). Sen, ol Bizni ayatlarıbıznı ötürüq da etib, ahıratha da iynanmay, Allahha da başha zatlanı teñ etib turğanlanı, alanı nafsı hawalarına barma!
151. Sen alağa: «Keligiz! Men sizge İyegiz neni haram etgenin oquyum: «Aña (Allahha) cuqnu teñ etmezge, ata-anağa igi bolurğa, faqırlıqdan qorqub, balalanı öltürmezge, sizge da, alağa da rıshı berlik Bizbiz. Tuwrada, taşada da hılımılı işge (ziynağa) cuwuqlaşmazğa. Haqı bolmağan cerde, Allah haram etgen adamnı öltürmezge. Ma bıla barı da Allah keri urğan zatladıla. Sağış etib, bir añılar esegiz a.
152. Quru boluşur murat bla bolmasa, aqıl-baliğ bolub begiginçi deri, öksüz rıshını qatına barmazğa (tiymezge), ölçeni, çegiwnü tüzlüq bla tolu eterge. Biz bir canña da qolundan kelgenden artıqnı boynuna salmaybız. Ariw cuwuğuñ bolsa da tüzlüqnü tutarğa. Allahha bergen sözlerigizni da toltururğa. Ma bıla Allahnı osiyatlarıdıla (buyruqları). Kim biledi, bılanı esge alır esegiz a. (Birew, men Allahha iynanama dese, ol Anı buyruğunda cürürge söz beredi, boynuna aladı. Alay a anı unutsa, san etmese, munafiq boladı).
153. Añılağız: ma bu (aytılğan) Meni tüz columdu, ol colnu barığız, başha collağa ketmegiz, ala (ol colla) sizni Anı colundan ayırıb iyerle. Ol (Allah) sizge osiyat etgenle (buyurğanla) ma bıladıla. Siz taqualı bolur esegiz a», - deb ayt.
154. Andan sora igilik eterge (tüz barırğa) izlegenñe, Biz Mussağa har zatnı ayırğan, tüz colğa salğan, rahmat keltirgen tolu kitabnı bergen edik. Kim biledi, ala (çuwutlula qarışıb turmay) İyeleri bla tübeşiwge bir iynanır esele wa.
155. Ma bu (Quran) Biz tüşürgen, bereketli kitabdı, anı ızından barığız (çuwutuñ, kimiñ da!) Saq boluğuz (andan taymağız), siz Allahnı rahmatın tabar üçün, 156. (arablıla) siz: «Bizge deri ol eki qawumğa (çuwutlula bla hristianlağa) tüşdü kitab, biz a kitab oqumadıq», - deb aytmaz üçün, 157. neda: «Bizge da kitab kelgen bolsa, biz aladan da bek tüzelgenleden bolur edik», - deb, aytmaz üçün, İyegizden sizge da har neni da açıqlawçu, tüz col emda rahmat (kitab) keldi. Allahnı ayatların ötürük etib, canlab ketgenden assı bolurmu sora? Ol Bizni ayatlarıbızdan canlağanlağa wa, alağa anı üçün, osal azab bla haqların berirbiz!
158. Ala (azab beriwçü) mölekleni kelirlerinmi, oğese seni İyeñi (açıwu) kelirinmi, oğese seni İyeñi (Qıyamatnı) belgilerinden biri kelirinmi saqlaydıla sora? Seni İyeñi belgilerini bir qawumu kelgenden sora wa, arı deri iyman salıb turmasala, artda salğanları alağa hayır bermez. Neda iymanı bla hayırlı işle etib bolmasa. (Fayğambar) sen alağa: «Siz da saqlağız, biz da saqlayıq (kim tüz bolğanın artda körürbüz!)», - de. (Adamlanı köbüsü iynanabız deb, qulluq etmeydile, din tutmaydıla. Ullu Allah bu ayatda ol iyman carawsuz bolğanın, ol qabıl etilmegenin açıqlaydı).
159. (Muhammad) seni ol dinlerin bölüb-bölüb, partiyala bolub turğanla bla baylamlı bir cuğuñ da coqdu. Alanı işleri, quru Allahha qaladı. Ol a alağa etib turğan işlerini haparın aytıb berir.
160. (Sora ol kün) bir igilik etib kelgenñe, ol etgença, on qat berilir (em azı, alay bolmasa andan da köb qat-qat etib da berir, deydi hadisde. Adam igi zatnı eter niyet alsa, alay a qolundan kelib etalmasa, aña anı üçün da bir suwablıq cazıladı. Amannı eterge aqılına kelib, günahdı deb etmey qoysa, anı üçün da suwablıq cazıladı). Amannı etib kelgenñe wa etgeniça birden artıq berilmez. Bir kişige da artıqlıq bolmaz.
161. Sen alağa: «Rabbim meni İbrahimni hanif dinine, tüz colğa tüzetdi. Ol a muşrikleden bolmadı», - de.
162. Sen alağa: «Kerti namazım, qurmanım, caşawum, ölümüm – barı da ğalamlanı İyesi Allah üçündü, 163. Anı nögeri da coqdu. Menñe ma alay buyuruldu. Men (bu ummetni) muslimanlarını awalğısıma», - de. (Muslimanlıq ertdeden keledi. Fayğambarla barı da muslimanla bolğandıla. Alay a Muhammad ğ.s. kesini ummetini içinde birinçi musliman bolğandı. Bir Allahha berilgen).
164. Sen alağa: «Ol har neni da İyesidi, sora men kesime Andan başha İyemi izleyim»? - de. Adam ne tuqum (osal) iş etse da, anı üçün quru kesi cuwablıdı. Birew birewnü cüğün (ğünahın) költürmez. Andan sora sizni kelirigiz İyegizni allınadı. Sora ol siz tartış bolub turğan zatlanı, Ol açıqlab berir.
165. Ol allay Allahdı: sizni cer üsüne (rıshığa, onowğa, har nege da) iye etgen. Bergen zatı bla sizni sınar üçün, sizni bir-biriñden daracada ör etgen (sıylılıqda, baylıqda. Alay bolsa da adamlanı köbüsü oñlunu kötürmeydi. Biri bir zat bla oñlu bolğanlay, bir qawum zarlanıb tebreydi. Ol a Ullu Allahnı sınamıdı. Allahu Tağalyaya wa zarlıqnı süymeydi). İşeksiz, seni İyeñ azablandırıwda terkdi. Dağıda, işeksiz, Ol bek keçiwçüdü, rahmatlıdı.

Eki ara

Rahmatlı Cumuşaq Allahnı atı bla.
1. Alif. Lyayam. Miim. Saad. (Mağanasın bilgen Allahdı).
2. Bu (Quran) sen anı bla (awaz aytıb) adamlanı qorqutur üçün, aña iynanñanla da ol awaznı esde tutar üçün, ol senñe tüşürülgen kitabdı. Ol sebebden seni cüregiñde az da tarlıq bolmasın! (Ol Allahdan kelgenine çayqalma! İynanmağan qawum türlü zatlanı aythanlıqğa da, alanı da san etme!)
3. Sizge İyegizden tüşgen zatnı ızından barığız (anı sıylab tutuğuz!) Andan (Allahdan) başha şohla qurab, alanı ızlarından a barmağız! Qalay qarıwsuz esge alasız siz anı.
4. (Añılasağız) Biz qallay bir elni tüb etgenbiz. Bizni azabıbız alağa kimlerine keçe tınçayıb turğanlay, kimlerine da künarada soluy, uşaq ete turğanlay kelgen edi. (Ala bir zat da haparları bolmay turğanlay).
5. Alağa Bizden qıyınlıq kelgen zamanda, alanı ahır sözleri wa: «İşeksiz, biz zulmuçuladan bolduq!», - deb, quru alay boldu.
6. Sora Biz (Qıyamat kün) çırtda ol keleçile barğanlanı da, keleçileni da cuwabha tartmay qoymazbız. (Haqnı aythan ğalimni sözü da anı kibikdi. Ğalim da, aña tıñılağanla da cuwabha tartılmay qallıq tüldüle).
7. Sora alanı barına da Biz bilib turğan zatıbıznı tüzüça aytmay da, qoymazbız. Biz aladan da, etgen işlerinden da (bir zamanda da) taşa bolmağanbız (barı da Bizge tuwradı).
8. Ol kün bazman quruluw haqdı. Suwablığı awur tarthanla nasıblı bolurla.
9. (Suwablığı) ceñil tarthanla wa, Bizni ayatlarıbızğa zulmu (iynanmay ulluköllülüq) etgenleri üçün, keslerin carlı etgenle bolurla.
10. Biz a sizni cer üsünde orunlu etgenbiz, anda sizge caşaw da bergenbiz, siz a qalay qarıwsuz şukur etesiz (anı añılamaysız).
11. Biz sizni allında (topuraqdan) caratıb, (ariw) surat-sıfat da berib, sora möleklege: «Adamğa sacde etigiz (sıy, hurmet berigiz!)», - degen edik. İblisden qalğanla barı da etgen edile, ol a sacde etiwçüleden bolmağan edi.
12. Allah da aña: «Men (sacde eterge) buyruq bergen zamanda, senñe ne zat çırmaw boldu?» - degen edi. Ol da: «Men andan ese igime (sıylıma), Sen meni otdan carathansa, anı wa topuraqdan carathansa», - degendi.
13. Allah da aña: «Tüş andan (cannetden), ulluköllülüq tutub, senñe mında tururğa orun coqdu! Çıq andan, işeksiz, sen gitçeleden (sıysızladan) bolduñ!» - degendi. (Başına ulluluq, sıy tartama deb, gitçeçik emda sıysız bolğandı. Ol qılıqnı cürütse, ne qadar din tutsa da, adamnı boluru da alaydı, başhası coqdu. İblis da adamnı ol qılıqğa keltiralsa, muratı toladı).
14. Ol da: «Adamla tirilgen Qıyamat künñe deri bolcal ber menñe», - deb tilegen edi. (Ol kesine ulluluq, sıy izleb, sıylı bolama deb, sıysız bolğandı. Duniyada adamlanı qılıqları da alaydı: bir qawumla keslerine sıy çaqırıb, sıylı bolabız deb, sıysız bolub qaladıla. Ol iblisden cuqğan qılıqdı. Adam ne qadar qulluq etib küreşgenligine, anı ulluköllülüq tutsa, neda kesine sıy izlese, ol iblisge nöger boladı. Cannetde orun iblisge bolmağança, aña da bolmaz. Nalat berilginçi, iblis da bek köb qulluq etib turğandı, ulluköllü bolğanında wa qıstalğandı).
15. Allah da aña: «İşeksiz, sen bolcal berilgenledense», - degen edi.
16. Ol da (aña zarlıqdan): «(Adam üçün) Sen meni terseytdiñ, men da alanı collarına köndelen turub, Seni tüz coluñdan alanı tıyıb küreşirme; 17. men alanı allarından da, artlarından da, oñ canlarından da, sol canlarından da kelirme. (Alanı töb-tögereklerinden alıb, qarıwumu ayamay, ne küreşalğanımı küreşirme. Baş canından küreşirme deb aytmağandı. Adamğa kelgen iyman, nür başından Allahdan kelgeni üçün bolurğa da bolur). Alanı köbüsün Senñe şukur etib tabmazsa», - degendi.
18. Allah aña: «Çıq andan (cannetden) sıysız, uçuz bolğan halda. Men aladan senñe aldanñanla bla da, sizni barıñ bla da cahanimni tolturmay qoymam», - degendi.
19. Adamğa da: «Ey, Adam! Sen da, üybiyçeñ da cannetde erkin caşağız, süygen cerigizden aşağız, alay a ma bu terekge cuwuqlaşmağız! Ol zamanda (alay bolmasa) siz assıladan bolursuz!», - degendi.
20. Sora ayıb cerlerin (alanı arı deri belgili bolmay turğan wyatlıqların) açıb, wyaltır üçün, şaytan alağa wu salıb, küreşib tebregendi. Ol alağa (Adam bla Hawağa): «İyegiz bu terekden sizni nek tıyğandı bilemisiz? Siz ekiñ da ne mölekle bolub qalasız deb, neda ömürlükge (ölmey) anda qalasız deb, anı üçün (tıyğandı)», - degendi.
21. Ol (iblis) ekisine da ant-qral ete: «Men aqıl onow eteme (sizni süyüb aytama)», - degendi.
22. Alay bla ol teriltib, ekisin da aldab aşatdı. Sora ala andan (terekden) aşağanlarında wa, alanı ayıb cerleri açıldı. Ala cannet çapraqla bla keslerin cabarğa küreşdile. Sora İyeleri alağa tawuş etdi: «Men sizni ol terekden tıymağanmı edim, işeksiz, şaytan sizge açıq cawdu deb aytmağanmı edim?» - deb.
23. Ekisi da: «Ey, İyebiz! Biz kesi-kesibizge artıqlıq etdik, endi Sen bizni keçmeseñ, cazıqsınmasañ, biz tamam nasıbsızladan bolurbuz», - dedile.
24. Allah alağa: «Tüşüğüz (cannetden cerge!) Anda bir-biriñe caw bolğan halda caşarsız. (Alay bla cawluq cer üsünde başlanıb, büğün-bügeçe da, iblisni wuw bla, qan tögüw, uruş-tüyüş, guruşha-ğuwa baradı). Sizni da, tuwğan-tuwduqnu da bolcalğa deri turur ornuğuz cerdi, har ne kerekligiz da anı üsünde tabılır», - dedi.
25. Ol dağıda: «Siz anda (cerde) caşarsız, anda ölürsüz, andan da qobarılırsız», - dedi.
26. Ey, Adam balaları! Ayıb cerigizni da cabarğa, casanñan da eterge Biz sizge kiyimle berdik (buyurduq). Em hayırlı kiyim a – taquadı (bilgenñe. Kiyim bla casanñan ariw körünse da qarağan közge, quru etin, ayıb cerlerin cabadı. Allahdan qorquw kiyimni (qılıqnı) cürütgen, andan ese ariwdu, süyümlüdü, anı bla cassanñan aşhıdı. Nek deseñ ol ariw-taza cürekden, kirsiz niyetden çığadı). Ma ol da Allahnı seyir işlerini biridi. Kim biledi, ala esge alıb, bir oylaşır esele wa.
27. Ey, Adam balası! Sizni ata-anağıznı aldab, ayıb cerlerin açdırıb, cannetden çığarğança, sizni da aldab (ğünahha boyab) qoymasın ol (iblis), saq boluğuz! Siz alanı körmegenlikge ol da, anı nögerleri da sizni köredile. Şaytanlanı wa Biz iymansız qawumğa şohla etebiz.
28. Ala kir (aman) işni etsele: «Biz ata-babadan körgenibizni etebiz, anı bizge Allah buyurğandı», - deydile. Sen alağa: «Allah kir işleni buyurmaydı. Allahha siz bilmegen ötürüklenimi aytasız sora?» - de.
29. Sen alağa: «İşeksiz, İyem har kimge da quru tüzlük eterge buyuradı. Aña baş urğan zamanda da betlerigizni Aña burub, dinni da quru Aña coralab, taza cürekden tilek ete süelirge», - de. Ol (Allah) birinçi qalay başlağan ese (caratıwnu, ekinçi da Anı allına) siz alay qayıtırsız.
30. Bir qawumuñu Ol tüz colğa tüzetdi, bir qawum da acaşıwğa tıyınşlı boldu. Nek deseñ, işeksiz, bıla Allahnı qoyub, şaytanlanı şohha tutdula. İşeksiz, kesleri wa tüz coldabız deb, hıysab etib turadıla.
31. Ey, Adam balaları! (Allahha) sacde etgen zamanda (namazda), casanıb etigiz! Aşağan, içgen da etigiz (kerekligizni), zıraf a etmegiz! İşeksiz, Allah zırafçılanı süymeydi.
32. Sen alağa: «Allah Kesini qullarına buyurğan casanıwnu da (kiyim bla), taza hantlanı da haram eterik kimdi sora?» - de. Dağıda alağa: «Ol zatla wa bu duniyada, ahıratha taza iyman salğanlağadı», - de. Biz ayatlarıbıznı ma bılay caraşdırıb açıqlaybız añılayalğan qawumğa.
33. Sen alağa: «Meni İyem sizge hılımılı zatlanı da: (ziyna kibik) açığı, taşası bolsa da, günah zatlanı da, haqsız qayğı cürütüwnü da (bir-birin qıynağan, aman aqıl cürütgen kibik). Allahdan kelgen bir dalil da bolmağanlay, Bir Allahha teñ tutuwnu da, dağıda Allahha bilim bolmağan zatlanı aytıwnu da haram etgendi», - de.
34. Har ummetni acalı (bolcalı) bardı. Sora alanı bolcalları cetse, ol bir sağatnı ne alğa, ne artha bolmaz. (Alğınñı ummetleni bolcalları ötdü, endi islam dinni zamanı keldi. Ullu Allah adamlağa acal buyurğança, em allından da ummetlege da acal buyurub boşab turğandı. Bir ummetni acalı (bolcalı) boşalsa, ekinçi ummetni keltire bolğandı. Alay bla em ahırğı Muhammadnı ğ.s-nı ummetine cetgendi. Bu coruqnu ol bir kitab iyeleri qabıl etmey, İslam dinñe çarlağanları üçün aytıladı ol ayat).
35. Ey, Adam balaları! Sizge ayatlarımı ayta, kesigizden keleçile kelgen zamanda, Allahdan qorqub (Aña boysunub), keslerin caraşdırğanlağa bir qorquw coqdu, ala mıdah da bolmazla.
36. Bizni ayatlarıbıznı ötürük etib, alağa ulluköllü bolğanla wa, ala ot iyeleridile. Ala anda ömürge tururla.
37. Sora kesi canından Allahha ötürükleni aythandan neda Bizni ayatlarıbıznı calğanña sanağandan zulmuçu wa barmıdı, keslerine da kitabdan ülüş kelib turğanlay? Alağa wa Bizni can alıwçu keleçileribiz (mölekle) kelgen zamanda: «Allahdan özge, başha ol siz tabınñan allahlarığız qaydadıla?» - deydile. «Ala bizden acaşdıla (tas boldula)», - deb, sora ala kyafır bolğanlarına, keslerine qarşçı şağatlıq etedile.
38. Allah alağa: «Cinleden da, adamladan da sizge deri otha kirib turğan ummetleni arasına siz da kirigiz!», - der. Har arı kirgen qawum, kesini allında kirgen qawumğa nalat berir, barı da arı kirib boşağınçı deri. Sora artda kirgen aldağığa: «Ey, İyebiz! Bizni ma bıla acaşdırdıla, bılağa cahanim otdan eki qat azab ber!», - derle. Allah da: «Barıña da eki qat azab bardı, siz bilmeysiz ansı», - der. (Haqnı izlemey, quru ata-babanı colu deb barıwçulanı bolurları ma alaydı. Ullu Allahdan kelgenñe es bölmey, Anı buyruğun san etmey, ata-bababız deb, keslerin muslimanña sanağan bir qawum alayğa begib turadıla. Bu aytılğan ayatda da alanı ahıratda qalay bolurların açıqlaydı. Adam qalay añılamaydı, esin halqda adetge iyib tursa, ol ne iyman, ne din bolmazın. Ol qawumnu atına bidğaçıla deydile. Musliman deb: halq taba burulmay, Ullu Allahına burulub, Aña kesin berib, Anı buyruğun tolturur canından bolğanña aytıladı. Alay bolmasa ata-baba deb alanı ızlarından barıwçula, cahanimge birinçi ata-babaları kirsele, ala da alanı ızlarından kirirle arı).
39. Aldağıla da artdağılağa: «Sizni bizden artıq negizdi, siz da etgenigizni azabın çaynağız!», - derle.
40. İşeksiz, Bizni ayatlarıbıznı ötürükge çığarıb, alağa ulluköllülük etgenlege, iyneni közünden tüe ötgünçü deri, alağa kökleni (cannetleni) eşikleri açılmaz, ala arı kiralmazla. Bizni assılağa haq beriwübüz a ma alaydı.
41. Alanı cathan töşekleri da, üslerine cabhan cabıwları da cahanimden bolur. Zulmuçulağa Bizni cal beriwübüz ma alaydı.
42. İyman da salıb, aşhı işle da etib turğanla wa – Biz a adamğa qolundan kelgen çaqlı birden artıqnı cüklemeybiz – ala cannet iyeleridile, anda ömürlükge tururla.
43. Biz alanı cüreklerinde dertni, qayğını alıb, tazalab, tübleri bla suwla barğan cannetlege salırbız. Ala da (arı kirgenle): «Bu zatha bizni tüzetgen Allahha – mahtawla! Ol tüzetmese, bu zatha kesibiz tüzelalmaz edik. İyebizni keleçileri keltirgen da haq boldu», - deb aytırla. Alağa tawuş bolur: «Ma bu siz iye bolğan cannet etgen işlerigiz üçündü!», - deb.
44. Cannet iyeleri cahanim iyelerine tawuş eterle: «Bizge İyebiz bergen sözün biz haq bolub tabdıq, siz a İyegiz sizge bergen söznü haq bolub tabdığızmı?» - deb. Ala da: «How, tabdıq», - deb, cuwab berirle. Alanı aralarında bir qıçırıwçu (eki qawumuna da) tawuş eter: «Assılağa Allahnı nalatı bolsun, 45. adamlanı Allahnı colundan tıyıb, (dinñe) calğan-buruş zatlanı kiyirirge izleb, ahıratha da iynanmağanlağa!», - deb.
46. Eki qawumnu aralarında cabıw (buruw) bolur. (Cannet bla cahanimni arasında «Ağraf» deb, eki aranı bölüb turğan cer bolur. Alayda wa günahları bla suwabları bazmanda teñ tarthanla bolurla). Ala cannet iyelerin da, cahanim iyelerin da tamğaları bla tanırla. Sora ala cannet iyelerine: «Salam (tınçlıq, rahatlıq) sizge!», - deb, tawuş eterle. Kesleri wa, ne termilsele da, arı kiralmazla.
47. Közleri cahanim iyeleri taba burulsa wa: «Ey, İyebiz, bizni bu assı qawum bla etme», - derle.
48. Ağrafdağıla otda tamğaları bla tanılğan qawumğa: «Ol siz cıyğan baylıq da, ol sizde ulluköllülüq da sizge boluşmadı (büğün)» - deb, tawuş eterle.
49. Ol siz (duniyada zamanda hılikke ete): «Ala Allah cazıqsınñanla tüldüle deb, ant etgenle ma bıla (cannetdegile) tülmüdüle sora?» - derle alağa. (Sora alağa cannetge kirgen zamanda): «Kirigiz cannetge, sizge qorquw da, mıdahlıq da coqdu», - deb aytılır.
50. Cahanim iyeleri cannet iyelerine: «Ol suwuğuzdan bizge da bir kesek, neda Allah bergen rıshığızdan bir cuq berigiz!», - deb, tawuş eterle. Ala da cuwabha: «İşeksiz, kyafır qawumğa Allah alanı ekisin da haram etgendi, 51. duniya caşaw aldab, dinlerin da bulcuwğa, oyunña tuthanlağa», - derle. Allah da: «Ala ma bu künñe tüberlerin unuthan kibik, ma büğün Biz da alanı unutduq, Bizni ayatlarıbızğa qarşçı bolğanları kibik (Biz da alağa qarşçı bolduq)», - der.
52. Biz (arı deri) alağa Kesi canıbızdan, Kesi bilimibiz bla tüz colğa da salğan, rahmat da bolğan kitab berib, iynannıq qawumğa caraşdırıb aytıb, añılathan edik.
53. Ala wa: «Alağa berilgen söz (azab) tolmaz (boşdu)», - deb iynanmadıla. Ol kelgen kün a arı deri anı unutub qoyğanla: «Bizge fayğambarla kelgen edile, haqnı da aythan edile. Endi bizni caqlarğa bir caqçı neda ızıbızğa qayıtır madar coqmudu? Biz etgenibizden başha türlü işle eter üçün», - derle. Tüzü, ala keslerin carlı etgenledile. Ol ala kesleri çığarıb küreşgen (allahları da) aladan tas boldula.
54. İşeksiz, altı künñe (közüwge. Kün degenni, duniya kün bla teñleşdiriw tersdi, ol kelişmeydi. Anı altı közüwge neda altı bölümge deb, añılarğa tıyınşlıdı) kökleni da, cerni da carathan, sora alanı onowların qoluna alğan, keçe bla kündüznü üsün cabhan (keçe etgen), ol da aşığış anı ızından barıb turğan (bir keçe, bir kün bolub), künnü, aynı, culduzlanı da buyruğu bla işletib turğan kim ese, sizni İyegiz – ma Oldu. Bütew caratılğan zatla da, alanı onowları da Anıqı tülmüdü sora? Ğalamlanı İyesi Allah köb bereketle beriwçüdü.
55. Siz (kerekligizni) İyegizden calbarıb, buyuğub, taşa halda (ullu qıçırmay) tilegiz! İşeksiz, Ol çekden (mardadan) ötgenleni süymeydi. (Başın eñişge iyib, wyalğan, buyuqğan halda. Carathan İyemi allındama degen aqılda. Men körmesem da Ol meni körübdü degen niyetde. Sıyı ullu bir adamnı allına barsañ da tilekçi bolub, kerekliñi andan ullu qıçırıb tilemeyse da. Allahu Tağala adamdan ese da cuwuqdu senñe. Tab aytmağanlay da biledi niyetiñi. Alay a ullu aythanda, köb tilegende tüldü tilekni qabıllığı, adebiñi saqlab, taqualı bolub, Aña tayanıb, umutuñu küçlü etib tilemekdedi).
56. Tüzlüq caraşıb begigenden sora, cer üsünde buzuqluqnu wa caymağız! (Kerekligizni da) qorqğan, umutçu bolğan halda tilegiz! İşeksiz, aşhılıq etiwçülege Allahnı rahmatı cuwuqdu.
57. Ol allay Allahdı: rahmatını (cawumunu) allı bla süyümçüge (bulutlanı sürüb kelgen) celni cibergen. Sora ala awur bulutla bolub, Biz da alanı ölüb turğan cerge sürüb kelib, anı alayğa endirib, anı bla türlü-türlü kögetleni bitdirebiz. Ölgenleni (cerden) çığarırıbız da anı kibikdi. Siz esgerib, oylaşır esegiz a. (Anı eterge küçü cetgença, adamnı saw eterge da ceter).
58. Allahnı buyruğu bla asıl cerde asıl bitim çığadı, osal cerde da osal bitim ösedi. Şukur etellikge Biz ayatlarıbıznı ma bılay tizib açıqlaybız. (Adamlanı üsünden aytsaq, ala da alaydıla. Asıl cerge uşaş, asıl adam haqnı eşitgen zamanda, cawum asıl cerni silkindirib, çaqdırıb bitdirgen kibik, asıl adamnı awaz da cüregin silkindiredi, can salıb tiriltedi, ölüb turğan cerni cawum tiriltib can salğan kibik. Osal cerge ne qadar cawum cawsa da bitim bermegença, osal cürek da, ne qadar awaz aytılsa da, aña iyman kirib, ol tirilmez. Osal cer çaqmağança, ne küreşseñ da, ol da çaqmaz.)
59. Biz burun kesini qawumuna Nuhnu da cibergen edik. Ol alağa: «Ey, halqım! Bir Allahha qulluq etigiz, Andan özge sizge bir tuqum bir başha allah coqdu! Men a, işeksiz, sizge ullu künnü azabı kelir deb, qorqama», - dedi.
60. Halqını başçıları da aña: «İşeksiz, biz seni açıq acaşhanña sanaybız», - dedile.
61. Ol da alağa: «Ey, halqım! Mende acaşmaqlıq coqdu. Men ğalamlanı İyesi Allahdan keleçime.
62. İyemi buyruqların, amanatın sizge cetdireme, aqıl onow da eteme, men Allah canından siz bilmegen zatlanı da bileme.
63. Oğese sizge seyirmi körünedi, kesigizni arağızdan bir adamnı üsü bla, İyegizden sizge saqlıqğa, Allahdan qorqarğa çaqıra, awaz kelgeni? Siz bir cazıqsınılır esegiz a», - dedi.
64. Alay a ala anı ötürükçüge sanağan edile. Biz anı da (Nuhnu), nögerlerin da kemede qutharğan edik. Bizni ayatlarıbıznı ötürükge sanağanlanı – alanı wa (suwğa) batdırğan edik. Ala, işeksiz, soqur qawum edile.
65. Adnı qawumuna da alanı (aralarından) qarnaşları Hudnu cibergen edik. Ol alağa: «Ey, halqım! Bir Allahha qulluq etigiz, Andan özge sizge bir tuqum bir başha allah coqdu! Siz Allahdan qorqmaymısız sora?» - dedi.
66. Anı qawumunu kyafır başçıları: «Biz seni tüz aqıllığa sanamaybız (aqılıñ tüz bolmaz deb turabız), sen aldawuqçuladan bolursa deb, kölübüzge keledi», - dedile.
67. Ol da alağa: «Ey, halqım! Teliligim da, cuğum da coqdu meni, alay a men sizge ğalamlanı Rabbisinden keleçime», - dedi.
68. Men quru sizge İyemi amanatların cetdireme, men sizge ışanñılı, açıq aqıl onow etiwçüme.
69. Oğese İyegizden arağızda bir adamnı üsü bla, sizni tüz colğa salğan awaz kelgeni sizge seyirmi köründü sora? Esigizdemidi, Nuhnu qawumundan sora da Ol sizni cer üsünde iye etgeni? Ol sizni demeñilile (qüçlüle, ullula) etgen edi. Allahnı sizge etgen aşhılıqların esgerigiz! Siz nasıblı bolur esegiz a!», - dedi.
70. Ala da aña: «Sora sen atalarıbız tabınñan zatlanı qoydurub, cañız Allahha qulluq etdirirgemi kelgense? Sen kerti ayta eseñ, ol aythan azabıñı keltir bizge!», - dedile.
71. Ol alağa: «İyegizden sizge aman azab da, Anı açıwu da tüşüb boşağandı. Allah canından kelgen bir tuqum dalil bolmağanlay, siz da, atalarığız da kesigiz (allahla deb) atağan atla üçün, meni bla dawlaşhanmı etesiz? Sora siz da saqlağız (aşıqmay), men da sizni bla teñ saqlayım (buyruqnu)», - dedi.
72. Sora Biz rahmatıbız bla anı da, anı nögerlerin da qutharğan edik. Bizni ayatlarıbıznı ötürükge çığarğanlanı wa artların etgen edik, ala mȫminle tül edile.
73. Samudçulağa da qarnaşları Salihni cibergen edik. Ol da: «Ey, halqım! Bir Allahha qulluq etigiz, Andan başha sizge bir türlü bir allah coqdu! İyegizden sizge açıq dalil keldi. Allahnı ma bu tüesi sizge (oylaşırğa) seyir (zatdı). Tiymegiz, aña zaranığıznı cetdirmegiz! Anı Allahnı cerinde (erkin) otlama qoyuğuz! Alay bolmasa, sizge qıyın azab kelir!», - dedi (ala da anı buzğan edile. Salih alanı Bir Allahha iymanña çaqırıb, anı qawumu da aña iynanmay tohtağandıla. Salih da alanı tohtawsuz iymanña çaqırıb turğandı. Bolmağanında, ala Salihden Allahdan kelgen bir seyir belgi izlegendile. Allahu Tağala da alağa, Men alanı tileklerin qabıl eteyim, alay a ala anı buzsala, alağa qatı tuqum çamlanırma, degendi. Sora Ol belgige bir taşnı içinden tüe çığarıb, alanı sınağandı. Ullu Allah alağa, bu Allahnı tüesidi, mıña tiymegiz, degendi. Sora ol elni arasında el suw alıwçu bir qara suwları bolğandı. Ol tüe kelib andan içse, ala anı tüyüb qıstay bolğandıla. Allahu Tağaladan alağa, ol suw bla bir kün siz hayırlanığız, bir kün da tüe deb, alay buyruq bolğandı. Alay bolsa da ala bir kün tüeni but siñirlerin kesib, öltürgendile. Andan sora alağa Allahdan ullu çamlanıw kelgendi).
74. Esge alığız! Adnı qawumundan sora Ol (Allah) sizni keñ tüzlege iye etgenin. Ol sizni alayda orunlu etgen edi. Anı tüzlerinde qalala işley edigiz, tawlada da alanı kesib, üyle sala edigiz. Allah sizge etgen aşhılıqların añılağız, cer üsünde buzuqluqnu caymağız!», - dedi.
75. Anı halqından ulluköllü bolğan başçı qawum iynanñan qawumnu oñsuzlarına: «Siz (kerti) Salih Rabbisinden ciberilgendi deb, bilemisiz (iynanamısız?)» - deb sorğan edile. Ala da: «İşeksiz, biz anı üsü bla ciberilgen zatha iynanabız», - dedile.
76. Ol ulluköllü qawum da: «İşeksiz, biz a ol siz iynanñan zatha iynanmaybız», - dedile.
77. Ala İyelerini buyruğuna ulluköllü bolub, ol tüeni kesgen edile. Sora: «Ey, Salih, ol bizge bergen sözüñü toltur endi, sen kerti keleçileden eseñ», - dedile.
78. Sora alanı cer tebreniw tutub, ala üylerinde tört büklenib (qırılıb) qalğan edile.
79. Salih da aladan bir canına burulub: «Ey, (carlı) halqım! Men sizge İyemi amanatın cetdirgen edim, aqıl onow da etgen edim, alay a siz aqıl onow etiwçüleni süymeysiz», - dedi.
80. Biz (anı kibik) Lutnu da cibergen edik. Ol da halqına: «Duniyanı başında kişi etmegença, bıllay hılımılı işni qalay etesiz?
81. İşeksiz, siz tişirıwlanı qoyub, erkişilegemi barasız (ziyna eterge?) Siz çekden çıqğan, assı qawumsuz», - deb aythanın esge al.
82. Sora anı halqını cuwabı da: «Bılanı eligizden qıstağız! İşeksiz, ala keslerin tazağa sanağan adamladıla», - degenden özge, başha sözleri bolmadı.
83. Qatınından özgeleni: anı da, nögerlerin da Biz qutharğan edik. Ol a (qatını) andağıla bla qalğan edi.
84. Sora Biz alağa (cel keltirgen) taş cawum cawdurğan edik. Ol assılanı artları qalay bolğanına wa qaraçı sen.
85. Madiyan degen elge da qarnaşları Şoğayıbnı cibergen edik. Ol da alağa: «Ey, halqım! Bir Allahha qulluq etigiz, Andan başha türlü, sizge allah coqdu! İyegizden sizge açıq dalil keldi. Ölçeni, bazmannı da tolu etigiz, adamlanı zatların kem etmegiz! (Keleçi kelib) caraşdırğandan sora, cer üsünde buzuqluqnu salmağız! Ma ol hayırlıdı sizge, siz mȫminle esegiz.
86. Collanı saqlab, iynanñanlanı qorqutub, Allahnı coluna cibermey, dinñe da qıñırlıq izleb (haqğa qarşçı) turmağız! (Oylaşıb bir igi) qarağız, siz az bolub turğanlay Ol sizni köb etgenin. Ol buzuqçulanı artları qalay bolğanına wa igi qarağız!
87. Ol men keltirgen zatha sizni bir cartıñ iynanıb, bir cartıñ da iynanmay ese, bizni arabıznı Allah ayırğınçı sabırlıq etib, saqlağız! Ol a süd etiwçüleni em hayırlısıdı», - dedi.
88. Ulluköllüleni başçı qawumu: «Ey, Şoğayıb! Ne siz bizni dinibizge qayıtırsız, neda seni da, seni bla iyman salğanlanı da biz elden qıstamay qoymazbız!», - degen edile. Şoğayıb da alağa: «Sora (cüregibiz iynanmay), biz sizni (dinigizni) erşi köre esek damı, deysiz? (Zor bla dinigizge kiyirirgemi izleysiz sora? Birewnü cüregi iynanmasa, zor bla wa kişi kişige iyman salalmaz).
89. Allah bizni qutharıb, tüz colğa salğandan sora, biz sizni dinigizge qayıtsaq, ol zamanda kesi canıbızdan Allahha ötürükleni çığarğanla bolurbuz. İyebiz tıyınşlı körmegenley, arı qayıtırğa cararıq tüldü. Bilim canından a Bizni İyebiz bek keñdi (neni da bilibdi). Biz Allahha tayanabız. Ey, İyebiz! Bizni bla halqıbıznı arasında tüzlüqnü açıq bir et! Haqnı açıwçulanı Sen em hayırlısısa!», - dedi.
90. Anı halqından kyafır qawumnu başçıları (nögerlerine): «Şoğayıbnı ızından barsağız, ol zamanda siz nasıbsızladan bolmay qalmazsız!», - dedile.
91. Sora alanı qatı cer tebreniw tutub, üylerinde tört büklenib, töñereb qalğan edile.
92. Ol Şoğayıbnı ötürükçüge sanağanla, ol curtda çırtda caşamağanlaça, tüb bolub qalğan edile. Şoğayıbnı ötürük etgenle, ala carlı bolub qalğan edile.
93. Şoğayıb da aladan arı burulub: «Ey, (carlı) halqım! Men sizge İyemi amanatın – keleçilikni cetişdire edim, aqıl onow da ete edim. Endi ol iynanmay, qacawlanıb turğan halqğa buşuw qalay eteyim sora?» - dedi.
94. Biz ellege nença kere, nença fayğambar iygen esek da, ol elleni ahluların (qarşçı bolğanlanı) qıyınlıqla bla, inciwle bla tutmay qoymadıq. Ala buyuğub (sınıb), boy salır üçün.
95. Andan sora da ala üyreb, köbeyginçi deri, qıyınlıqlanı zawuqluqlağa awuşdurğan edik. Sora ala: «Da ne eteyik, bizni atalarıbız da qıyınlıqla da, zawuqluqla da körgendile», - dey edile. Alay a Biz alanı, ala bilmey turğanlay, tuta edik, ala da ne bolğanın, cuq sezalmay (haparsız) qala edile.
96. Alay a ol elleni ahluları iyman keltirib, Allahdan qorqsala, Biz alağa kökleni da, cerni da bereket eşiklerin açar edik. Alay a ala ötürükge sanağan edile, Biz da etgen işleri üçün, alanı azabha tuthan edik.
97. Ol elleni ahluları, ala keçe cuqlab (tınçayıb, haparsız) turğanlay, Bizni azabıbız kelmezine ışanñılımı edile sora?
98. Oğese ol elleni ahluları Bizni azabıbız kündüz, ala oynay turğanlay, kelmezine ışanñılımı edile?
99. Oğese (alanı hıylalarına) Allah hıyla etmez deb ışanñılımı edile? Allahnı hıylasına ışanñanla wa – ala quru carlı qawumdula. (Adamlanı etgen tersliklerine tözüb turub, sora artda har kimni işine köre haqın bergenine aytıladı).
100. Alğınñıla ketgenden sora da, artda cer üsünde iyelik etgenlege, Allah tüz colnu körgüzmegenmi edi sora? Berirge süysek Biz, alanı günahları üçün, cüreklerine muhur basıb, cuq eşitmezça etib, alağa azab da beralır edik.

 
AssıTarih: Pazartesi, 07-09-2009, 22.31.20 | Mesaj # 13
Generalissimo
Grup: Administrators
Mesaj: 45
Ödüller: 0
itibar: 0
Konum: Dışarıda
101. Ma ol Biz senñe haparların aythan ellege keleçile açıq dalille bla barğan edile. Alay bolğanlıqğa, arı deri çarlağanlarından qayıtıb, ala iyman salalmağan edile. İynanmay, qarışıb turğan qawumnu cüregine Allah ma alay muhur basadı.
102. Biz alanı köbüsün sözlerine iye bolub köralmağan edik. Alanı köbüsün tamam pasıqla bolub tabhan edik.
103. Biz aladan sora fırğawunña da, anı birgesine başçılıq etgen nögerlerine da, seyir ayatlarıbız bla (tayağı cılan bolğan kibik, qolu aq nür bolğan kibik d.a.q.), Mussanı cibergen edik. Ala aña tüzlük etmegen edile. Sora sen bir es böl, ol buzuqçulanı artları qalay bolğanına.
104. Mussa alağa: «Ey, fırğawun! Men duniyalanı İyesi Allahdan sizge keleçime, 105. Allahha wa quru haqnı bolmasa, ötürüqnü aytırğa caramaz. Men sizge İyegizden açıq dalille bla kelgenme (köresiz), Banu İsrailleni meni bla ciber», - dedi. (Fırğawun Yegipetde kesin allah etib turğandı. Anı halqını milletligi Kopti bolğandı. Banu İsraille arı Şamdan iş amaltın bara-barğandıla. Ala Tawratnı tuthanña sanalğandıla. Fırğawunnu dinine kirmegendile. Ol da alanı sıysız körüb, sındırıb, qul etib işletib turğandı).
106. Fırğawun da: «Sen kerti alay seyir zatla bla kelgen eseñ, körgüz beri, sen tüz eseñ», - dedi.
107. Sora Mussa tayağın athanında, halq qarab turğanlay, ol cılan bolğan edi.
108. Qoynundan qolun çığarğanında, ol da, ala köre, çımmaq-aq bolğan edi.
109. Sora fırğawunnu başçı nögerleri: «Bu, sözsüz, usta hıynıçıdı.
110. Ol (anı bla) sizni cerigizden çığarırğa izleydi», - dedile. Fırğawun da alağa: «Bu işge, siz menñe ne onow etesiz?» - dedi.
111. Sora ala: «Anı da, qarnaşın da bir kesek saqlat da, şaharlağa adamlanı cay, 112. ala tabhan usta hıynıçıların cıyıb kelsinle!», - dedile.
113. Sora hıynıçıla kelgenlerinde, ala fırğawunña: «Biz alanı horlasaq, bizge haq bolluqmudu kerti?» - dedile.
114. Ol da: «How, sözsüz, ol zamanda siz menñe em cuwuqladan bolursuz», - dedi.
115. Ala: «Ey, Mussa! Birinçi senmi atasa, oğese bizmi atabız?» - dedile.
116. Mussa da: «Siz atığız», - dedi. Sora ala athanlarında wa (cıcımlanı, tayaqlanı) adamlanı közlerine közbaw etdile. Alanı hıynıları (közbaw bolub) adamlağa ullu qorquw berdi.
117. Biz da Mussağa: «Tayağıñı at!»- deb, wahü etdik. Sora tayaq da bir ullu cılan bolub, alanı aldawuqların cutub tebredi.
118. Sora haq açıq boldu. Alanı küreşgen işleri da boş boldu.
119. Sora alayda ala horlanıb, alağa uçuzluq cetdi.
120. Alay bla hıynıçıla alağa baş da iydile.
121. Sora ala: «Endi biz ğalamlanı İyesi Allahha, 122. Mussanı da, Harunnu da Rabbisine iynandıq», - dedile.
123. Fırğawun da alağa: «Men erkinlik berginçi derimi iynanasız sora? İşeksiz, bu sizni şaharnı ahluların çığarırğa deb, arı deri taşatın caraşdırğan hıylağızdı, artda bilirsiz (siz bir tilli bolub etesiz, artda körürsüz).
124. Men sizni qollarığıznı, ayaqlarığıznı çalışdırıb (oñ qol bla sol ayaqnı), kesdirmey qoymam. Andan sora da sizni barıñı kerdirmey da qoymam», - dedi.
125. Ala da: «(Qayğırmaz) işeksiz, İyebizge qayıtırıqbız!», - dedile.
126. Bizge İyebiz Allahnı seyir ayatları kelib, biz da alağa iynanñanıbız üçün, bizden dert alırğamı izleyse, sen sora?» - dedile. Sora ala: «Ey, Rabbibiz! Bizge sabırlıqnı bir sawğala, musliman halda da bizni Sen bir öltür!», - dedile.
127. Fırğawunnu qawumunu başçıları aña: «Sen Mussanı da, anı qawumun da cer üsünde buzuqla etergemi qoyarsa, ol seni da, allahlarıñı da taşladı sora?» - dedile. Ol da alağa: «Biz alanı tişirıwların qoyub, caşların qırdırırbız. Alanı horlarğa bizni qarıwubuz ceter!», - dedi.
128. Mussa da qawumuna: «Allahdan boluşluq izlegiz, sabırlıq da etigiz! İşeksiz, cer Allahnıqıdı, qullarından aña kimni süyse, anı iye etedi. İşni ahırı Allahdan qorqğanlanıqı bolur», - dedi.
129. Ala da Mussağa: «Sen kelginçi da (fırğawundan) köb inciwle körüb turğanbız, sen kelgenli da körebiz (költürürbüz!)», - dedile. Mussa da alağa: «Sizni İyegiz cawuğuznu halek etib, anı ornuna da cer üsünde sizni iye eter. Andan sora sizni ne eterigizge da qarar (sınar) deb, umut bardı», - dedi.
130. Sora Biz fırğawunnu halqın talay cıllağa qurğaqlıq, bitimsizlik qıyınlıqğa salğan edik, esgerib, bir es cıyar esele wa deb (ala wa alay etalmadıla).
131. Sora alağa (fırğawunnu qawumuna) aşhılıqla kelgeni bolsa, ala: «Ma bıla bizge kelişedile», - dey edile. Alay bolmay, amanlıq kelse wa, Mussa bla anı qawumundan körüb ırıslay edile. Alanı ırısları wa Allahdan bolmadımı sora? (Ala qarşçı bolğanları üçün. Anı añılamay, ala Mussadan, anı nögerlerinden körsele da). Alay a alanı kübüsü añılamadı.
132. Sora fırğawunnu halqı Mussağa: «Sen bizni aldar üçün ne türlü seyir közbaw etseñ da, biz senñe iynanmazbız!», - dedile.
133. Sora Biz alağa suwbasıw, macala, bitle, maqala, qan (türlü-türlü qıyınlıqla), açıq belgile cibergen edik. Ala wa terseyib, ulluköllü bolub tohtağan edile. (Bir közüwde sabanların, üylerin da macala tolturub qoyğandıla. Bir közüwde da bit kesib, andan başların alalmağandıla. Bir közüwde maqadan tolğandıla. Bir közüwde da qan cawğandı, aşağan aşları, içgen suwları barı qan bolğandı. Bıla barı da Mussa ğ.s. ğa iynanmağanları üçün, Ullu Allah çamlanıb bergendi, ala oylaşıb, bir tüşünür esele wa deb. Alay bolsa da fırğawun, bu Mussa Allahından tileb, bizge azabha keledi deb, anı tüzüça añılağandı. Har col sayın ol Mussadan: «Ey, Mussa! Allahıñdan bir tile, bu azabnı bizden bir taydırsın, ol zamanda biz senñe iynanırbız» - deb, tiley bolğandı. Sora Mussa Allahından tileb, ol kelgen azab da taysa, fırğawun: «Kördüğüzmü Mussanı Allahından ese, men küçlü bolub, Ol cibergen azabnı men taydırdım» - deb, alay ayta bolğandı. Bu haparlanı tolu añıları kelgen, Bibliyada Tawratda İshod 9: 3-15, 12-29, 10:15, 8:17, 8:6, 7:20-21 oqusun).
134. Alağa Bizden erşi qıyınlıq kelse wa: «Ey, Mussa! Rabbiñden Ol bizge söz bergen zatın bir tile (Ol qıyınlıqnı bir ketersin). Sen bizden qıyınlıqnı keterseñ, biz senñe iynanmay qoymazbız, Banu İsrailleni da birgeñe boşlarbız!» - dedile.
135. Sora Biz aladan qıyınlıqnı bir kesekge açhanıbız sayın, ala ol bolcalğa ceterge, haman sözlerin oyub barğan edile.
136. Sora Bizni ayatlarıbıznı ötürükge sanab, san etmey qoyğanları üçün, Biz alanı teñizni terenine batdırıb, aladan qan alğan edik.
137. Ol oñsuz qawumğa wa Biz bereketli etgen künçığışda da, künbatışda da köb cerle berib, alanı iye etgen edik. Sabırlıq etgenleri üçün, Banu İsraillege Rabbiñi bergen sözü ariw tuqum tolğan edi. Fırğawun da, qawumu da işleb caraşdırıb turğanların da, cañı işley turğanların da oyğan edik.
138. Biz Banu İsrailleni teñizni carıb, ötdürüb, ala da idollağa tabınıb turğan bir halqğa kelgenlerinde: «Ey, Mussa, bizge da aladaça allahla işle!», - dedile. Ol da alağa: «İşeksiz, siz cahil qawumsuz.
139. İşeksiz, bıla qadalıb, qulluq etib küreşgen zatları tas bolub, qurub keterle, etgen qulluqları da carawsuz bolurla», - dedi.
140. Dağıda (Mussa alağa): «Bir Allahdan özge, men sizge başha allahmı izleyim sora? Ol sizni duniyanı başında artıq sıylı etdi», - dedi. (Ol közüwde).
141. (Ey, Banu İsraille) esgerigiz, Biz sizni fırğawunnu halqından qalay qutharğanıbıznı. Ala sizge qalay azab berib turğanların. Caşlarığıznı öltürüb, tişirıwlarığıznı saw qoyub. Ol zatda wa sizge İyegizden kelgen ullu sınam (qıyınlıq) bar edi.
142. Dağıda Biz Sinay tawda Mussa bla tübeşirge otuz sutqağa söz begitgen edik. Aña on kün qoşub, qırq sutqa tolturub, anı Rabbisini bolcalları tamam bolğan edi. Mussa da qarnaşı Harunña: «(Men kelginçi) meni ornuma süelib, halqımı caraşıw tut! Ol buzuq qawumnu coluna ketib qalma!», - dedi.
143. Sora Mussa ol Biz salğan bolcalğa kelib, İyesi anı bla söleşgen zamanda: «Ey, Rabbim! Kesiñi menñe bir körgüz, Senñe bir qarayım!»,- dedi. Ol da aña: «Sen Meni çırtda köralmazsa, alay bolsa da ma ol tawğa qarab tur, taw ornunda çıdasa, Meni körürse!», - dedi. Sora Rabbisi tawğa açılğanında, Ol tawnu uçhun etib qoydu. Mussa da oysurab, es taşlab cığıldı. Sora ol ayazığanında: «Sen tazasa, mahtawla Senñedi, cüzümü Senñe burdum, men awaldan da mȫminme», - dedi.
144. Ullu Allah: «Ey, Mussa! Kerti Men seni halqğa amanatımı da, sözlerimi da cetişdirirge keleçige sayladım! Men bergen zatnı alğan da et, şuqurçuladan da bol!», - dedi.
145. Sora Biz har ne türlü awaznı, har ne türlü zatnı añılatıb (caraşdırıb) qañalada cazğan edik. Biz Mussağa: «Endi anı kesiñ da küçlü tut, halqıñ da küçlü tutsun! Sora Men artda (anı tutmağan) pasıq qawumnu turur curtların sizge körgüzürme.
146. Cer üsünde haqsız ulluköllü bolğanlanı, Men alanı ayatlarımdan tersine bururma. (Ulluköllü adam alanı tüz añılamaz, tersine keter, alanı kesine tabha burur). Ala ne türlü ayat (seyir zat) körsele da, aña iynanmazla. Tüz colnu körsele da, anı keslerine col etib tutmazla. Qıñır colnu körsele wa, anı keslerine col etib alırla. Anı sebebi da, Bizni ayatlarıbıznı ötürükge sanab, sansız etgenleri üçün.
147. Ayatlarıbıznı da, ahıratda Bizni bla tübeşiwnü da ötürükge sanab turğanlanı etgen qulluqları boşdu. Alağa quru etgenlerine köre bolmasa, başha türlü cal berilirmi sora?» - degen edik.
148. Mussa tawda zamanda, anı halqı casanñan (altından quyulğan), quru töñegi bla ıñırdağan buzownu (allah ornuna) alğan edi. Sora ol alağa söleşmegenin, neda (awaz) aytıb, alanı tüz colğa tüzetmegenin körmeymi edile ala? Anı allah ornuna tutub, alay bla zulmuçula bolğan edile.
149. (Terslikleri) tüz allarına, köz tuwrağa tüşgeninde wa, acaşhanların közleri bla da körgenlerinde: «Endi İyebiz cazıqsınmasa, keçmese, işeksiz, biz cazıq qawumdan bolmay qalmazbız», - dedile.
150. Sora Mussa halqına qayıthanında, açıwlana, qıynala: «Men ketgenden sora qalay osal iş etdigiz. Rabbigizni çamlanıwunamı aşıqdığız (men kelginçi Allahnı buyruğun saqlamay?)» - dedi. Sora (Tawrat cazılıb turğan) qañalanı cerge atıb, qarnaşın (Harunnu) baş tüklerinden tutub, kesine süyredi. Ol da aña: «Ey, anamı caşı (qarnaşım!) Bu halq meni oñsuzğa kördü, öltürürge da az qaldı. Endi sen menñe cawlanı köllerin keñdirtme! Sen meni ol assı qawumdan (bolğanña) sanama!», - dedi.
151. Mussa da: «Ey, İyem! Meni da, qarnaşımı da keç, rahmatıña da kiyir, Sen em bek rahmatlısa!», - dedi.
152. İşeksiz, ol buzowğa tabınñanlanı wa tabarları – İyelerini açıwu, duniya caşawda da – sıysızlıq. Kesleri canlarından ötürüqnü çığarğanlağa Bizni haq beriwübüz ma alaydı.
153. Alay a amannı etib turub, artda tawbağa qayıtıb, iymanña kelgenleni wa, işeksiz, Rabbiñ andan sora da keçiwçüdü, rahmatlıdı.
154. Sora Mussanı açıwu söñeninde, Rabbisinden qorqğan qawumğa üsünde tüz col da, rahmat da cazılıb bolğan qañalanı (cerden) alğan edi. (Alay bolsa da Mussanı qawumu, anı keltirgen zatına çayqalğan edi. «Ey, Mussa! Sen bılanı kerti Allah bla söleşib aldıñmı?» - degen edi, iynanıb qalalmay. Ol zamanda, Ullu Allahnı buyruğu bla, Mussa tawğa cetmiş adamnı alıb çıqğan edi).
155. Sora Mussa Bizni bla (tawda) tübeşir bolcalına halqını arasından cetmiş adamnı saylağan edi. Sora alanı cer tebreniw tuthanında, Mussa da: «Ey, Rabbim! Süyseñ alanı da, meni da, alanı endige deri etgen terslikleri sebebli, ertde oğuna halek eterik ediñ da. Bizni içibizde bir aqılsız qawumnu işi üçün, barıbıznı da halek etergemi tebregense sora? Bu, işeksiz, Seni sınamıñdı. Anı bla wa tıyınşlı körgeniñi acaşdırasa, tıyınşlı körgeniñi tüzetese. Sen bizni İyebizse, bir keç bizni emda bir cazıqsın! Sen keçiwçüleni em hayırlısısa.
156. Sen bizge bu duniyanı aşhılığın da, ahıratnı aşhılığın da caz! İşeksiz, biz Senñe (tawba etib) burulduq!», - dedi. Allah da alağa: «Meni azabım kimge tıyınşlı körsem, aña ceter. Rahmatım a har neden da keñdi. Men anı cazarıqla wa – taqualıla, zekyatların bergenle, Bizni ayatlarıbızğa iynanñanla, 157. Tawratda, İncilde da ne caza, ne oquy bilmegen bir fayğambar kelligi cazılıb, anı haparın anda taba turğan, alanı igilikge tarthan, amandan keri tıyğan, tazanı halal etgen, kirni haram etgen, awur cüklerin (kesleri çığarğan eski cahil dinleri salğan) buğowların üslerinden alğan bu fayğambarğa iynanıb, anı ızından barğan, aña bilek da bolğan, ol keltirgen nürnü (Qurannı) ızından da barğanla. Ala, işeksiz, nasıblıladıla», - deb, cuwab berdi (Ullu Allah).
158. (Muhammad) sen alağa: «Ey, adam ulu! İşeksiz, men sizni barığızğa da, Allahdan keleçime. Allay Allahdan, kökle da, cer da Anıqı bolğan, ne tuqum da tabınırğa Andan başha allah bolmağan. Can salıwçu, sora cannı da alıwçu. Ma Ol Allahha da, ne caza, ne oquy bilmegen keleçisine da (Muhammadha) iynanığız! Ol Allahha da, Anı sözlerine da (Quran ayatlağa) tolu iynanñan Rasulnu ızından barığız! Kim biledi, siz tüz colğa tüzelir esegiz a!», - de.
159. Mussanı qawumundan a (adamlanı) haqğa tüzetgenle da, andaça (Tawratdaça) tüzlüqnü tuthan qawum da bardı.
160. Biz ol qawumnu oneki atawulğa bölgen edik. Sora Mussanı qawumu andan (Mussadan) suw izlegeninde, Biz Mussanı cüregine: «Tayağıñ bla qaya taşnı ur!» - deb, wahü etgen edik. Sora andan sekirib, oneki qara suw çıqğan edi. Har atawul qaysıdan içeri belgili edi. Dağıda Biz alanı başlarına salqın bulutnu költürüb, üslerin cabhan edik. Dağıda alağa kökden manna da, bödenele da endirib: «Bu Biz sizge bergen taza rıshıdan aşağız!», - degen edik (ala ol zatlanı barın da unuthan edile). Ala Bizge artıqlıq etmedile, alay a kesleri keslerine artıqlıq ete boldula.
161. (Esger, Muhammad) Allah alağa: «Ma bu elde caşağız, süygen cerigizden erkin aşağız, bizni günahlarıbızğa – keçmeklik deb, eşikden iyilib kirigiz! Ol zamanda Biz sizni günahlarığıznı keçerbiz, aşhılıq etiwçüleni haqların da ösdürürbüz!», - degenin.
162. Sora alanı assı qawumu ol aytılğan söznü başha sözge awuşdurğan edi. Biz da alağa, assılıqları üçün, kökden qıyınlıq cibergen edik.
163. Dağıda sen alağa teñizni qatında, şabat künnü buzub, çekden ötgen elni üsünden sor. Şabat kün çabaqla cüzüb, qorqmay örge çığıb (alağa cuwuqlaşa) bolğandıla, ol künden başha künlede wa kelmegendile (ala da ol kün alanı tutub, buyruqnu buzğandıla). Pasıq işleri üçün, Biz alanı fitnağa salıb, ma alay sınadıq.
164. Dağıda esiñe al, aladan bir qawum: «Allah alanı ne halek eterik, neda qatı azab berlik bu halqğa siz awaz aytıb nek küreşesiz?» - degenin. Aladan tüz qawumu da: «Biz İyegizni allında ayıblı bolmaz üçün, ala da Allahdan bir qorqar esele wa deb, anı üçün aytabız», - dedile. (Ol tüzelir adam tüldü, aña aythandan hayır coqdu degen söz, bu ayatha köre, ters boladı. Cumuşaq halda, coruqnu buzmay, aytıb borçdan çığarğa kerekdi. Alay bolmasa Ullu Allahnı allında adam ayıblı bolluqdu).
165. Sora alağa aytılğan awaznı ala unuthanlarında, awaz aytıb, amandan tıyıb küreşgenleni qutharğan edik, assı qawumnu wa pasıqlıqları üçün, azabha aman tuqum tuthan edik.
166. Sora ala qarışıb, aman işlerin etib barıb turğanlarında wa, Biz alağa: «Sıysız maymulla boluğuz!», - degen edik.
167. Dağıda esge al, seni Rabbiñ alağa (çuwutlulağa) sıysız azab beriwçüleni Qıyamat künñe deri, tohtawsuz, ciberib turluğun bildirgenin. (Çuwutlula keslerini kitabların –Tawratnı buzğandıla, anı tüz tutmağandıla. Alağa kelgen fayğambarlanı da bek incitgendile. Bir qawumun tab öltürgen da etgendile. Ol sebebden alağa burun, İslam din kelginçiñe deri da, qıyınlıqla kele turğandıla. İslam din kelgenli beri da, aña da caw bolub, taymazdan, küreşgenley turadıla. Ol aman qılıqları qoymay, tohtawsuz, din bla (Allah bla) küreşib turğanları üçün, Ullu Allah alağa çamlanıb, Qıyamat künñe deri haman qıyınlıqla iyib tururun bildiredi. Alay ese, Qıyamat künñe deri ala duniyada tınçlıq tabarıq tüldüle. Biz Allah saylağan halqbız, biz Anı ençileribiz deb, küreşib turluqdula. Alağa kelgen qıyınlıqlağa oylaşıb, tüşünnüq tüldüle).
İşeksiz, seni İyeñ azab beriwde bek terkdi. Emda, işeksiz, Ol keçiwçüdü, rahmatlıdı.
168. Biz alanı (çuwutlulanı) tuqum-tuqum etib, bölüb, cer üsünde çaçdıq. Alanı aşhıları da bardı, alay bolmağanları da bardı. Biz alanı igilikle bla da, amanlıqla bla da sınağan edik, ala bir qayıtsala deb.
169. Sora artda alanı orunlarına bir başha telü kelib, kitabha iye bolğan edi. Ala da bu duniyanı sıyın saylab alıb: «Bizge keçilir!», - degen edile. (Biz İbrahimni sıylı tuwduqlarıbız, bizge ne etsek da keçilir deb, duniyanı, duniya caşawnu, rıshını saylağan edile. Cer üsünde keslerin ullu da körgen edile. Büğün-bügeçe da başçılıqnı, alçılıqnı kişige bermezge izleb, küreşib turadıla). Alağa duniya maldan alğınñılağa berilgença bir cuq berilse, ala anı da alırla. (Başında burunñu çuwutlulanı adetlerin ayta edi. Endi bılayda wa İslam din kelgen közüwde çuwutlulanı haparın aytadı. Bıla da alaça duniya malnı saylabdıla, ahıratdan ese. Kitabda Tawratda buyruqnu unutub, san etmey deydi). «Allahnı üsünden haqdan başha zat aytmazğa, anda bolğan zatnı da ders etib ürenirge», - deb, aladan söz alınmağanmı edi sora kitablarında? Allahdan qorqğanlağa wa ahırat arbazı hayırlıdı. Siz sağış etib, aña bir oylaşalmaymısız sora?
170. (Qaysı kitab bolsa da) kitab aythannı da tüz tutub, namazların da (qoymay) kılıb turğanlanı wa, Biz aşhı işle etiwçüleni haqların zıraf eterik tülbüz.
171. Dağıda esge al, Biz qara bulut kibik tawnu alanı (Banu İsrailleni) başlarına çığarıb, ala da üslerine tüşedi deb qorqa, Biz da alağa: «Biz sizge bergen zatnı (Tawratnı) küçlü tutuğuz, anı içinde aytılğannı da etigiz, taqualı bolur esegiz a!», - degenibizni. (Ala Tawratnı tutarğa ulluköllü bolub qılıq etgenlerinde, Allahu Tağala tawnu başlarına költürüb, kitabnı almasala, üslerine tüşürürge deb, qorquw salğandı).
172. Entda esger, Seni Rabbiñ Adamnı balalarını sırt omurawlarından canla caratıb: «Sizni carathan İyegiz Men tülmemi sora?» - deb, soruw sorub, alanı kesleri-keslerine şağatlıq etdirgenin. Ala da: «Ho, Sense. Ol işge biz şağatbız!», - degenlerin. (Anı sebebi) siz Qıyamat kün: "Bizni bu zatdan haparıbız coq edi», - demez üçün, 173. neda: «Bizni atalarıbız alğadan muşrikle bolğan edile da, artda alanı tuwduqları – biz da alaça bolğanbız, endi Sen ol ötürüqnü tuthanla üçün (bizge ters colnu körgüzgenle üçün) bizni halekmi eterse sora?» - demez üçün. (Büğün bizge belgili bolmasa da, ol bizden taşa bolsa da, bizni canlarıbızdan Ullu Allah söz alğandı. Awalda har bir adamnı canı carathan İyesine, Andan özge başha çırt birewge boysunmazğa söz berib boşağandı. Atalarıbız barğan colnu barırğa deb, söz bermegendi. Ata-babanı colu deb qadalıb, ol colnu barıwçula, ala awalda alanı carathan Ullu Allahha bergen sözlerin tutmaydıla, anı buzadıla. Ol sebebden, bidğaçıla da tüz colda tüldüle, awalda bergen sözlerin tutmaydıla).
174. Ala tüşünüb, tüz colğa qayıtır üçün, Biz ayatlarıbıznı ma bılay açıqlaybız.
175. Entda (Muhammad) sen alağa Biz birewge ayatlarıbıznı berib, sora ol da aladan sıdırılıb çıqğan adamnı haparın oqu. Şaytan anı kesine burub, ol da terseyib ketgen (iymanña kelgenden sora qayıtıb, gyawur bolub).
176. Örge költürürge süysek, Biz ala bla (ayatla bla) anı örge da költürür edik. Alay a ol nafsı hawasına boysunub, qadalıb, cerge cabışıb turğan bolmasa (rıshığa, duniya malğa esi ketib), örge qaramadı. Anı ülğüsü itçadı: qıstasañ da hırıldaydı, qoysañ da hırıldaydı. Ol Bizni ayatlarıbıznı ötürük etgen qawumnu ülğüsü – ma alaydı. Bu haparlanı caraşdırıb, igi ayt alağa, ala sağış etib, bir oylaşır esele wa (qyafır adamnı qılığı aytıladı. Ol baş enişge allına cerge qarab turğan bolmasa, başın örge költürüb, tögerekge qarab, har zatnı süzüb oylaşa bilmeydi).
177. Ol Bizni ayatlarıbıznı ötürükge sanağanla – ala aman ülğüdüle. Ala keslerini başlarına quru qıyınlıq aladıla.
178. Allah tüz colğa salğan – tüzeledi, Ol terseytgenle ala wa – nasıbsızladıla.
179. Biz, cinleden, adamladan da cahanimge deb, köbleni carathanbız. Alada cürek bardı – anı bla ala cuq añılamaydıla, közle da bardıla – ala bla cuq körmeydile, qulaqla da bardıla – ala bla cuq eşitmeydile. Ala hayuanla kibikdile, ala em bek acaşhanladıla. Ala cuqnu san etmegen cahilledile. (Ol üç zat Ullu Allah adam uluğa sawğağa bergen, bek bağalı zatladılıa. Cer üsünde, quru adam bolmasa, ala bla hayırlanallıq can coqdu. Ol sebebden, cer üsünde har eat da adamğa amanat etilgendi. Qalğan canla aqılsızdıla. Sora adam ol bağalı, sıylı sawğanı hayırlanmay, kesi-kesin hayunça cürütse, sora ol kesi ters bolmay, kim ters bolluqdu? İgitda ters – kesidi. Ol alanı cahanimge zorlab salmaydı. Alay a Ol alanı, ol başında sanalğan, alanı keslerini terslikleri üçün, saladı. Ala, ne cürekleri bla sağış eterge unamağan, ne közleri bla körgen zatlağa oylaşa bilmegen, neda aytılğan awazğa es bölüb tıñılarğa unamağan, qawumdula. Haq söznü eşite tursala da, ala anı san etmeydile. Ala tamam hayuanña uşaydıla, aşağan, içgen, kesi kereklisin tındırğandan sora, cuq bilmegen).
180. Allahnı em ariw talay atları bardı, ala bla tilegiz (kerekligizni!) Anı atların türlendirib, alanı tersine burğanladan keñ turuğuz! Ala etgen işlerini haqın artda alırla. (Mekkyaçı muşrikle Muhammadnı, YA, Rahman, YA, Rahim, YA, Allah, d. a. k. Allahnı türlü-türlü atları bla duwa etgenin eşitib, Muhammadnı da köb allahları bardı degendile. Bu ayat alağa cuwabha kelgendi).
181. Biz carathan adamlanı arasında haq bla (Quran bla) başhalanı tüz colğa da salıb, kesleri da tüzlüqnü tuthan qawum bardı.
182. Ol Bizni ayatlarıbıznı ötürükge sanağanlanı wa, ala bilmey turğanlay, Biz alanı, terilte-terilte, eñişge (cahanimge) tüşürürbüz. (Aman colğa adam ketib tebrese, Allahu Tağala anı tıymay barma qoyadı. Sora ol da, közüne bir alamat etgença körünüb, terenden terenñe kirib siñib ketedi).
183. Alay bolsa da Biz alağa art bolcal berebiz. İşeksiz, Meni hıylam demeñilidi.
184. Ala (mekkyaçıla) alanı coldaşları (Muhammadnı) cin qatışı bolmağanına bir oylaşalmaymıdıla sora? (Ala Muhammadha cinle bla qatışıb, şaşıbdı degendile). İşeksiz, ol (Muhammad başha zat tüldü) quru esgertiwçüdü.
185. Ala köklege, cerge bir (es bölüb) qaramaymıdıla sora, alanı onowları kimni qolundadı deb? Neda Ol carathan türlü-türlü zatlağa, neda ala keslerini bolcalları cetişib kele bolur deb, sağış etmeymidile sora? Ma bu aytıwlağa iynanmasala, ala başha nege iynanırla?
186. Allah tüz colğa tüzetmegenni wa başha bir kişi da tüzetalmaz. Ol alanı assılıqda alay soqurlay, hayran halda, terenden-terenñe barma qoyadı.
187. (Fayğambar) senñe: «Qıyamat kün qaçan kellikdi?» - deb soradıla. Sen alağa: «Anı bilimi, quru Rabbimi canındadı. Anı kellik zamanına, quru Ol bolmasa, kişi tuwra bolalmaydı. (Ol kelse) kökdegige da, cerdegige da awur tiyer. Ol kesi da, (halq) bilmey turğanlay kelir», - de. Senñe wa andan bir haparı bolğan adamğa sorğança, soradıla. Sen alağa: «Anı üsünden bilim quru Allahdadı, alay a adamlanı köbüsü anı bilmeydi», - de.
188. (Muhammad) sen alağa: «Allah tıyınşlı körgen bolmasa, men kesime ne hayır, ne zaran eter qarıwum coqdu. Men taşanı bilgen bolsam, kesime bek köb hayırlı zat eter edim, (alay bolsa) menñe cuq zaran da cetmez edi. Men quru gyawurlağa qorquw, iynanñan qawumğa da süyümçü hapar aytıwçuma», - de.
189. Ol allay Allahdı: sizni bir candan (Adamdan) carathan, andan da aña üybiyçesin (Hawanı) carathan. Sora Adam aña cuwuqlaşhanında, ol ceñil qarnı bla cürüb aylandı. Sora ol awur bolğanında wa, ala İyeleri Allahdan tilegen edile: «Sen bizge bir aşhı bala berseñ, biz Senñe şukur etiwçüleden bolmay qalmaz edik!», - deb.
190. Sora Ol (Allah) alağa aşhı bala bergeninde wa, ala Aña şirk (qoşaqla) eterge küreşgen edile (şaytan tecegen, kelişmegen atnı atağandıla). Allah a ala Aña teñ etgen zatdan (şirkden) Miyikdi. (Ala Allahnı unutub, munu bizge Allah berdi dey bilmey, anı bergen Ullu Allahha şukur eter ornuna, sabiyge quwanıb, anı kesleri carathança körgendile. Ullu Allah bermese wa, ne küreşse da kişi da alalmaydı sabiy).
191. Sora ala bir cuqnu da caratmağan, kesleri wa caratılğan zatlanı ala Allahha teñmi etedile, 192. ne adamğa, ne keslerine boluşluq eterge qollarından kelmegen?
193. Siz (mȫminle) alanı tüz colğa çaqırsağız da, ala sizni ızığızdan barmazla. Siz alanı tüz colğa çaqırıbmı küreşesiz, oğese tıñılabmı turasız, alağa başhası coqdu.
194. Allahdan özge, başha ol siz tabınıb küreşgenle da, işeksiz, sizni kibik qulladıla. Siz tüz esegiz, tilegiz da körügüz, aladan cuwab tabalsağız!
195. Ne wa alanı cürüb aylanñan ayaqlarımı bardı? Oğese tutarlay qollarımı bardı? Oğese körürley közlerimi bardı? Oğese tıñılarlay qulaqlarımı bardı? Sen (Muhammad) alağa: «Menñe hıyla eterge (işimi tıyarğa) tabınıwçu zatlarığıznı bütew barın da çaqırığız, qaramağız da 196. (qarıwuğuznu ayamağız!) Meni cağım a, bu kitabnı (Qurannı) tüşürgen, Allahdı. Ol aşhılanı şohlarıdı.
197. Allahdan özge, ol siz tabınıb küreşgenleni wa ne sizge, ne keslerine boluşur qarıwları coqdu», - de.
198. (Muhammad) sen alanı tüz colğa ne qadar çıqırsañ da, ala anı eşitmezle. Sen alanı (közleri) senñe qarab turğanların körese, alay a ala cuq körmeydile (mıyılarına cuq kirmeydi).
199. (Adamlağa) tözümlü, keçimli, alanı igilikge tartıwçu bol, cahilleden a canla (dawlaşma! Ma bu üç qılıq muslimannı qılığı bolurğa kerekdi. Ala adamnı duniyada, ahıratda da sıyın költürgen qılıqladıla. Adamla bir-birlerin keçe bilsele, tözümlü bolsala, bir-birin tüz colğa da tartsala, añılamağan cahil qarañı adam bla da dawlaşmay, canlay bilsele, ol zamanda caşaw da tınç boladı, tüzeledi. Alay bolmasa wa, adamla bir-birine ilinib, qawğala açıb, caşaw amanña ketedi. Caşaw mında igi bolmasa, aman bolsa, ol duniyada da igi bolluq tüldü. Ullu Allahnı zaqonu alaydı. Ullu Allahnı dini: Quran, hadis duniyada igi bolurğa, anı üçün çaqıradı).
200. Şaytandan bir wasuasa (uw) cetgeni bolsa wa, andan saqlanıwnu Allahdan izle! İşeksiz, Ol neni da eşitedi, neni da biledi.
201. İşeksiz, Allahdan qorqğanla şaytanlanı qawumundan bir wu cetse, andan wu cetgenin esleb, erley Allahnı esgeredile (anı zaranından saqlanıwnu, Allahdan tileydile).
202. Alanı (şaytanlanı adam) qarnaşları wa, tohtawsuz, bılanı (muşrikleni) tersine, terenden terenñe kiyirib baradıla.
203. Sen alağa (mekkyaçı muşriklege) ayat keltirmey qoyğanıñ bolsa, ala: «Bizge ayat (bir seyir zat) nek keltirmeyse?» - derle. Sen alağa: «Men quru İyemden menñe açılğan zatnı ızından barama. Ma bu (Quran) iynanñan qawumğa İyegizden kelgen coruqdu, tüz coldu emda rahmatdı», - de. (Qurandan seyir a qaydan tabarsız?)
204. Sizge Quran oqulğan zamanda, aña es bölüb, söleşmey tıñılağız, Allahnı rahmatına cetişir esegiz a!
205. Sen buyuğub, içiñden, ullu qıçırmay (ortalıq. Allahu Tağala har neni da eşitibdi, bilibdi. Tilekde bolsun, qulluqda bolsun, ullu qıçırıw, ol Aña – adebsizlikdi), qorqğan halda ertden, iñir da Rabbiñi esger. (Namazda da, başha közüwlede da Allahıñ cürekde bolsun!) Allahnı unutub, sansız turğanladan bolma!
206. İşeksiz, Rabbiñi canındağıla (mölekle) Aña qulluq eterge da, Anı tazalab, mahtawla eterge da, baş urub tabınırğa da ulluköllülük etmeydile. (Sacde ayat).
 
Forum » KARAÇAY-MALKAR Karaçay bla Malkar » DİN » KURAN - KARAÇAY TİLDE
Page 2 of 2«12
Search:


Copyright Başhüyük © 2017